İnternetə giriş hüququ

İnternetə daxil olmaq hüququ və ya İnternetə giriş hüququİnternet tərəfindən dövlət tərəfindən təmin edilməli olan ayrılmaz insan hüquqlarından biri kimi nəzərdə tutulur, çünki özü azadlıq hüququnun həyata keçirilməsini təmin edir.

TarixiRedaktə

2003-cü ilin dekabrında Birləşmiş Millətlər Təşkilatının himayəsi altında Ümumdünya İnformasiya Cəmiyyəti Sammiti (ÜİCS) keçirildi. Hökumətlər, ticarət nümayəndələri və vətəndaş cəmiyyəti arasında uzun müddət davam edən danışıqlardan sonra, ÜİCS Prinsipləri Bəyannaməsi qəbul edildi və informasiya cəmiyyətinin insan hüquqlarının qorunması və möhkəmləndirilməsində əhəmiyyətini bir daha təsdiqlədi:[1][2]

  1. Biz, dünya xalqlarının nümayəndələri, 10-12 dekabr 2003-cü il tarixlərində Ümumdünya İnformasiya Cəmiyyəti Sammitinin birinci mərhələsi üçün Cenevrədə bir araya gələrək, insan mərkəzli, əhatəli və inkişaf etmək üçün ümumi arzumuzu və öhdəliyimizi bəyan edirik. Hər kəsin məqsəd və prinsiplərə uyğun olaraq davamlı inkişafının təşviqi və həyat keyfiyyətinin yüksəldilməsi üçün fərdi şəxslərin, icmaların və xalqların öz potensiallarını həyata keçirmələrini təmin edərək məlumat və biliklər yarada, ala, istifadə edə və paylaşa biləcəyi bir məlumat mərkəzli cəmiyyətdir. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Nizamnaməsinə və Ümumdünya Hüquq Bəyannaməsinə şəxsən tam hörmət və dəstək.

...

3. Vyana Bəyannaməsində təsbit olunduğu kimi inkişaf hüququ da daxil olmaqla bütün insan haqları və təməl azadlıqların universallığını, bölünməzliyini, qarşılıqlı asılılığını və qarşılıqlı əlaqəsini təsdiq edirik. Həm də demokratiyanın, davamlı inkişafın və insan hüquqlarına və təməl azadlıqlara hörmətlə yanaşı, bütün səviyyələrdə yaxşı idarəetmənin bir-birindən asılı olduğunu və qarşılıqlı surətdə möhkəmləndirdiklərini təsdiqləyirik. Milli işlərdə beynəlxalq işlərdə qanunun aliliyini gücləndirməyə qərarlıyıq.

 

ÜİCS Prinsipləri Bəyannaməsində "informasiya cəmiyyəti" ndə ifadə azadlığı hüququnun əhəmiyyətinə xüsusi istinad edilir:

  4. İnformasiya cəmiyyətinin vacib bir dayağı olaraq və Ümumdünya İnsan Hüquqları Bəyannaməsinin 19-cu maddəsində deyildiyi kimi, hər kəsin fikir və ifadə azadlığına sahib olduğunu bir daha təsdiqləyirik; bu hüquqa heç bir maneə olmadan inancını davam etdirmə azadlığı və dövlət sərhədlərindən asılı olmayaraq hər hansı bir vasitə ilə məlumat və fikir axtarmaq, əldə etmə və yayma azadlığı daxildir. Ünsiyyət təməl bir sosial prosesdir, əsas insan ehtiyacı və bütün sosial təşkilatların təməlidir. İnformasiya cəmiyyətinin mərkəzidir. Hər kəs hər yerdə iştirak edə bilməli və heç kim informasiya cəmiyyətinin verdiyi faydalardan kənarda qalmamalıdır.[2]  

İstinadlarRedaktə

  1. "Declaration of Principles", WSIS-03/GENEVA/DOC/4-E, World Summit on the Information Society, Geneva, 12 December 2003
  2. 1 2 Klang, Mathias; Murray, Andrew. Human Rights in the Digital Age. Routledge. 2005. səh. 1.