Göllərin hidromorf torpaqları

Göllərin hidromorf torpaqları — şoran, şorakət və solod torpaq tipi. Qazaxıstanda, Rusiyanın Aşağı Volqaboyu bölgəsində, Mərkəzi Asiyada, Şimali Amerikada ABŞKanadada, Azərbaycanda Kür-Araz ovalığı ərazilərində yayılmışdır[1].

NövləriRedaktə

Şoranlaşmış torpaqların formalaşması duzların qrunt sularında və süxurlarda toplanması və onların torpaqda akkumlyasiyasına təsir göstərən şərait ilə əlaqədardır. Bu duzlar torpaq qatında toplaşanda torpaqlar şorlaşır.

Bir sıra vulkanizm rayonlarında püskürmə məhsullarının səthə çixması şoranlığın yaranmasına səbəb olur.

Aerob şəraitdə bitkilər kök sistemi vasitəsi ilə alt qatlarda olan duzları su ilə birlikdə səthə çıxır. Küləklər də torpaqların şoranlaşmasına sürətləndirici təsir göstərməklə, şoranlaşmanın arealını genişləndirir. Bu prosesə impulsverizasiya, yəni duzların külək vasitəsilə yayılması deyilir.

Rütubətli iqlim şəraitində torpaqlar profil boyu sularla yuyulur və həll olan duzlar torpaq profilindən çıxarılır. Əksinə, quraq ərazilərdə duzlar dərin qatlardan üst qatlara çıxır.

Şoranlar 2 tipə bölünür: hidromorf və avtomorf

  1. Hidromorf şoranlar — tipik hidromorf, çəmən, bataqlıq, şorlu, dənizsahili, donuşlu, törəmə, takırlaşmış səhra.
  2. Atvomorf şoranlar — litogen, qalıq, eol-tipli.

İstinadlarRedaktə

  1. Quliyev İ.Ə. Ümumi torpaqşünaslıq və torpaq coğrafiyası. Bakı: 2014

Xarici keçidlərRedaktə