Əsas menyunu aç

III Karl (isp. Carlos III; 20 yanvar 1716 — 14 dekabr 1788) — İspaniya kralı 1759-cu ildən; Parm hersoqu 1731-1734-cü illərdə, NeapolSicilya kralı 1734-1759 illərdə, burbonlar sülaləsindən, XV-ci Lüdovikin əmisioğlu, Maarifçi mütləqiyyət nümayindəsi, dövlət idarəçiliyi və iqtisadiyyatın təsirli islahatları həyata keçirilmişdir. Bir dövlətin taxtını işğal etmək üçün iki dəfə taxtdan imtina etdi.

III Karl
isp. Carlos III
Charles III of Spain high resolution.jpg
bayraqİspaniya kralı
10 avqust 1759 — 14 dekabr 1788
(ləqəbi VII Karl)
Sələfi VI Ferdinand
Xələfi IV Karl
bayraqNeapol kralı
oktyabr 1735 — 10 avqust 1759
Sələfi VI Karl
Xələfi IV Ferdinand
oktyabr 1735 — 10 avqust 1759
(ləqəbi V Karl)
Sələfi IV Karl
Xələfi III Ferdinand
bayraqParm hersoqu
26 fevral 1731 — oktyabr 1735
(ləqəbi I Karl)
Sələfi Antonio Farneze
Xələfi VI Karl
Şəxsi məlumatlar
Doğum tarixi 20 yanvar 1716(1716-01-20)
Doğum yeri Madrid, İspaniya İspaniya
Vəfat tarixi 14 dekabr 1788 (72 yaşında)
Vəfat yeri Madrid, İspaniya İspaniya
Dəfn yeri Eskorial
Sülalə Burbonlar Burbonlar
Atası V Filip
Anası İzabella Farneze
Uşaqları Mariya Xosefa Karmela, Mariya Luiza, Filip, Karl IV, Ferdinand I, Qabriyel , Antonio Paskual və Fransisko Xavyer
Hərbi xidmət
Rütbəsi General

Autograph Charles III of Spain.svg
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Neapol kralıRedaktə

Karl, anasının səyləri sayəsində Parma hersoqu oldu, hətta onun uşaqsız qohumlarının varisi, PyaçentsaToskana hökmdarı kimi tanındı.

Başlanğıcda Karl, Portiçidə yeni bir kral sarayının qurulmasına əmr etdi və "qızıl mile" gedərək yoldaşları tərəfindən villalarını qurmağa başladı. Tezliklə aydın oldu ki, dəniz sahilində olan sarayı tapmaq düşmən donanması üçün əlverişli bir hədəf halına gətirir. Yarımadanın dərinliklərində yeni kral tikililərin - Caserta sarayının möhtəşəm yerini qoyması lazımdır.

Liberal istiqamətdən sonra Karl və İspaniyada, padşah 1759-cu il avqustun 10-da qardaşı Ferdinand VI-nın ölümü ilə nəticələndi. Karl ispan taxtına qoşulduğu vaxtda qüvvədə olan beynəlxalq müqavilələrə görə, o, Neapolitan krallığından üçüncü oğlunun xeyrinə görə lehinə çıxdı.

Xalq üsyanları.Yezuitlərin sürgünüRedaktə

Ancaq Karlın islahatları, xüsusilə də taxıl ticarətinin azadlığı ilə əlaqədar, cahil din adamları və yezuitlər tərəfindən dəstəklənən xalq üsyanlarına səbəb oldu. Beləliklə, 23 mart 1766-cı ildə Madriddə iğtişaşlar başlamış, Karl Arxaunesdən çıxmağa məcbur etmişdir; sonra Saraqosa, Barselona, Andalusiya, Qipuskoa və digər yerlərdə iğtişaşlar baş vermişdir.

ƏdəbiyyatRedaktə

  • Ferrer del Rio (1856). Historia del reinado de Carlos III. Madrid.
  • Acton, Sir Harold (1956). The Bourbons of Naples, 1734—1825. London: Methuen.
  • Lynch, John (1989). Bourbon Spain, 1700—1808. Oxford: Basil Blackwell.
  • Petrie, Sir Charles (1977). King Charles III of Spain: An Enlightened Despot. London: Constable.