IV İsgəndər (yun. Ἀλέξανδρος Δ΄; e.ə. 323, Babile.ə. 309 və ya e.ə. 308[1], Makedoniya İmperiyası) — Makedoniyalı İsgəndərRoksananın yeganə oğlu.

IV Aleksandr
(Makedoniya basilevsi, Korinf ittifaqının hegemonu, İranın şahənşahı, Misir fironu, Asiyanın lordu)
yun. Ἀλέξανδρος Δ΄
Roxana with Alexander IV Aegus the son of Alexander the Great.jpg
Rövşənək və İsgəndər (rəssam Padovanino)
bayraqMakedoniya çarı
E.ə. 323 — E.ə. 311
Regentlər Perdikkas (E.ə. 323 — E.ə. 320),
Antipater (E.ə. 320 — E.ə. 319),
Poliperxon (E.ə. 319 — E.ə. 317),
Kassandr (E.ə. 317 — E.ə. 305)
Hakimiyyət şəriki — indiyə kimi III Filip (E.ə. 323 — E.ə. 317)
Sələfi Makedoniyalı İsgəndər
Xələfi Kassandr
E.ə. 323 — E.ə. 311
Sələfi Makedoniyalı İsgəndər
Xələfi I Ptolomey
İran hökmdarı
E.ə. 323 — E.ə. 311
Sələfi Makedoniyalı İsgəndər
Xələfi I Selevk
Asiya hökmdarı
E.ə. 331 — E.ə. 323
Sələfi Makedoniyalı İsgəndər
Xələfi I Selevk
Şəxsi məlumatlar
Doğum tarixi e.ə. 323
Doğum yeri Babil
Vəfat tarixi e.ə. 309 və ya e.ə. 308[1]
Vəfat yeri
Vəfat səbəbi zəhər[d]
Dəfn yeri
Sülalə Argeadlar sülaləsi
Atası Makedoniyalı İsgəndər
Anası Rövşənək
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

DoğumuRedaktə

Atasının vaxtsız ölümündən sonra Perdikkasın qəyyumluğu ilə hələ ana bətnində hakimiyyəti qəbul olunmuşdu. E.ə. 323-cü ildə doğulması və cinsiyyətinin kişi olduğunun məlum olmasından sonra hakimiyyəti rəsmən tanındı.

HakimiyyətiRedaktə

Pardikkasın 3 il sonra öldürülməsindən[2] sonra yeni qəyyum kimi Antipater seçildi. Antipater Asiya və İranı Selevkə, Misiri isə Ptolomeyə satraplıq kimi verdi. Lakin sonrakı il özü də öldü və oğlu Kassandrın yerinə Poliperxonu qəyyum kimi vəsiyyət etdi.

Daxili münaqişələrRedaktə

Poliperxonun qəyyum təyin olunması Kassandrı məmnun etmədi və o, Ptolomey, AntiqonEvridika ilə ittifaq quraraq qəyyumluğa qarşı müharibəyə başladı. Poliperxon isə Makedoniyalı İsgəndərin anası OlimpiadaYumenis ilə ittifaqa girmişdi. Bu ittifaqa daha sonra Olimpiadanın əmisioğlu, Epir çarı Eakid də qoşuldu. Evridikanın qəyyumluq tərəfinə keçməsi ilə Kassandr ilk məğlubiyyətini aldı. 25 dekabr, e.ə. 317-ci ildə EvridikaFilip Arridey edam olundular. Beləliklə Olimpiada yeganə qəyyuma çevrildi. Lakin e.ə. 316-cı ildə Kassandr geri döndü və İsgəndərlə anasını ələ keçirdi. Olimpiada edam olundu.

ÖlümüRedaktə

E.ə. 309-cu ildə, İsgəndərin artıq 14 yaşı vardı. Kassandr öz hakimiyyətini əldən verməmək üçün İsgəndər və anasını həmin il gizlincə zəhərləyərək öldürtdü.[3]

İstinadlarRedaktə

  1. 1 2 3 http://wiki.phantis.com/index.php/Alexander_IV_of_Macedon
  2. Anson, Edward M (Summer 1986). "Diodorus and the Date of Triparadeisus". The American Journal of Philogy (The Johns Hopkins University Press) 107 (2): 208–217.
  3. IV Alexander - Livius