I Mirzə Məhəmməd xan

Mirzə Məhəmməd xan Dərgahqulu xan oğlu (1727-1768) — 1747-1768-ci illərdə Bakı xanı.

I Mirzə Məhəmməd xan
bayraqI Bakı xanıbayraq
1747 — 1768
Tacqoyma 1747
Xələfi Fətəli xan Qubalı
Şəxsi məlumatlar
Doğum tarixi 1727
Doğum yeri Bakı, Bakı xanlığı
Vəfat tarixi 17 oktyabr 1768(1768-10-17)
Vəfat yeri Bakı, Bakı xanlığı
Dəfn yeri Kərbəla
Sülalə Bakıxanovlar
Atası Dərgahqulu xan
Uşaqları Hacı Əliqulu ağa, Hacı Məlik Məhəmməd xan, Məhəmmədqulu xan

HəyatıRedaktə

İ. Lerx Dərgahqulu bəyin Nadir şahın qoşununda İrəvan yaxınlığında osmanlılarla döyüşdə öldürüldüyünü göstərir. Lakin tarix birinci versiyanı təsdiq edir. Bu hadisə Bakıda xanlığın yaranmasından 9 il əvvəl olmuşdur. Bu zaman Dərgahqulu xanın yeganə oğlu Mirzə Məhəmmədin 11 yaşı var idi. Nadir şah onu atasının əvəzində Bakı şəhərinə hakim təyin etdi.

1747-ci ildə Nadir şahın ölümündən sonra onun yaxın əmirlərindən sayılan 20 yaşlı Mirzə Məhəmməd xan Dərgahqulu xan oğlu Bakını öz öhdəsinə keçirdi və 39 para kənddən ibarət bir xanlığ yaratdı. Nadir şahın təyin etdiyi Bakı hakimini qovdu və Səlim xanı şəhərə sultan təyin etdi. Bir qədər sonra Həcc ziyarətini də yerinə yetirərək Hacı titulunu qazandı.

1747-ci ildən başlayaraq I Hacı Mirzə Məhəmməd xan Əfşar şahları dövründə tənəzzülə uğramış Bakı iqtisadiyyatını dirçəltdi, ticarəti xeyli inkişaf etdirə bildi.

20 yaşında xanlığa keçən və 20 il xanlıq edən Hacı Mirzə Məhəmməd xan 1768-ci ildə vəfat etdi, cənazəsi Kərbəla şəhərinə aparılaraq orada dəfn edildi. Bundan sonra xanlıq ikinci oğlu Hacı Məlik Məhəmməd xana keçdi.

AiləsiRedaktə

Hacı Mirzə Məhəmməd xanın Hacı Əliqulu ağa, Hacı Məlik Məhəmməd xanMəhəmmədqulu xan adlı 3 oğlu və 1 qızı var idi.

Həmçinin baxRedaktə

Xarici keçidlərRedaktə