Mikroneziya

Okeaniyada subregion

Mikroneziya (Yunanca mikros (μικρός) (məna: kiçik) və nesos (νῆσος) (məna: ada) — Okeaniyanın bir alt bölgəsi. Mikroneziya Papua Yeni Qvineyanın şərqində yerləşən adacıqlar qrupudur.

Mikroneziya xəritəsi
Vikipediya Bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyaya kömək edə bilərsiniz.
Əgər mümkündürsə, daha dəqiq bir şablondan istifadə edin.
Bu məqalə sonuncu dəfə 21 gün əvvəl TexnoBot tərəfindən redaktə olunub. (Yenilə)


Mikroneziya adaları Okeaniyanın şimal-qərb hissəsini əhatə edir. 1500-dən çox adanı özündə birləşdirən Mikroneziyaya Marian, Karolin, Marşal, Volkano, Bonin, Cilbert, Palau, Yap, Nauru və s. adalar daxildir.Mikroneziya adalarının ümumi sahəsi çox da böyük olmayıb, cəmi 3420 kv.km-dir. Lakin bu adalar çox böyük erazidə - şimaldan cənuba 5200 km, qərbdən-şərqa 2700 km məsafədə səpələnmişlər. Adaların əksəriyyəti kiçik mərcan ve vulkan məhsullarından ibarət olmaqla, ekvatordan şimalda yerləşir. Adaların ən böyüyü Marian adalarına daxil olan Quam adasıdır (583 kv.km). Mikroneziyanın qərbində yerləşən arxipelaqlar-Ogo-savardan tutmuş Qərbi Karolina adalarına kimi - Sakit okean dibinin geosinklinal hissəsində yerləşən sualtı silsilələrin üzərindəki sönmüş vulkanlardan ibarətdir. Burada okean dibinin relyefi çox parçalanmışdır. Təsadüfi deyildir ki, dünya okeanının an derin (Marian çökəkliyi - 11022 metr) də məhz burada yerləşir. Ərazide yer qabığının tektonik fəallığı müşahidə olunur. Tez-tez güclü zəlzələlər və vulkan püskürmələti baş verir. Şərqi Mikroneziya adalarının əksəriyyəti mərcan mənşəlidir. Bu adaların çoxu dəniz səviyyəsindən 1,5-2,5 metrden yüksəyə qalxmır.Mənşə etibarı ilə bəzi adalar özünəməxsus xüsusiyyətlərə malikdir.Məsələn, şimaldan cenuba 50 km məsafədə uzanan Quam adasının şimal hissəsi mercan mənşeli əhəngdaşı süxurlarından ibarət yayla olduğu halda, cənub hissə vulkan mənşəli olub, təpəli relyefə malikdir. Burada ən hündür nöqtə Lamlam dağıdır (405 metr). Adalar ekvatordan subtropik enliklərə qədər uzanır.Adaların iqliminə Kurosio isti cərayanlarının təsiri çoxdur.Adalarda isti və rütubətli tropik iqlim hakimdir.Temperaturun mövsümlər üzrə tərəddüdü yüksək deyildir. İl ərzinde temperatur adaten +28 °-den yuxarı və 20 °C-den aşağı olmur. Yağıntıların illik miqdarı 2000 mm-dan 4000 mm-ə qədər, bəzi sahələrda isə 6000 mm-ə çatır. Ən çox yağıntı dağlıq adaların şərq yamaclarına düşür.Cənub adalarında yağıntıların miqdarı şimaldakı adalara nisbətən çoxdur.Bitkilerin növ tərkibi nisbətən kasibdir. Əvvəllər vulkan adalarının yamacları areko palması, pandanus, çörək ağacı, polineziya dəmir ağacı və s. növlərdən ibarət rütubətli həmişəyaşıl tropik meşələrlə örtülü olmuşdur. Hazırda bu meşələrin sahəsi olluqca azalmış, növ tərkibi isə xeyli pisləşmişdir. Külək tutmayan yamaclarda savannalar üstünlük təşkil edir. Mikroneziyanın şərqindeki mercan adalarında kokos palması üstünlük təşkil edir. Əhali əkinçilik və balıqçılıqla məşğul olur.