Mineraloji analiz - süxur və filizlərin mineral tərkibinin vəsfi və miqdari təyini. 1. Bərk filizlərdə (anşlif və ya şliflərdə) müxtəlif mineral dənələrinin tutduğu sahələri (sahəvi üsul), mineralları kəsən paralel xətt hissələrinin uzunluğu (xətti üsul) və ya onların üzərində olan nöqtələrin sayını (nöqtə üsulu) müəy­yən edilir və toplanılır. Xətti və nöqtə üsulları sahə üsuluna nisbətən az zəhmət tələb etdiyindən daha çox işlənilir. 2. Kövrək filizlər üçün 3 üsul mövcuddur a) çəki üsulu – binokulyar lupa altında preparatdan qiymətli mineral dənələri çıxarılır və çəkilir. Bu üsul dənələrin ölçüsü 0,5 mm-dən böyük olduqda tətbiq edilir; b) statistik-çəki üsulu - preparat çəkilir və qiymətli mineralların kütləsi onların orta kütləsinin dənələrinin sayına (binokulyar və ya mikroskop altında) vurulması ilə təyin edilir. Bu üsul materialın ölçüsü £0.1 mm olduqda tətbiq edilə bilər; c) həcmi üsul - binokulyar altında qiymətli və qalan digər mineral dənələrinin sayı müəyyən edilir. Bir fraksiyada müxtəlif mineral dənələrinin həcmi eyni qəbul edilir. Mineralların miqdarı həcm (Mh) və ya çəki (Mç) faizləri ilə ifadə edilir. Məsələn: yuxarıda göstərilən üsullar üzrə Mh və ya Mç aşağıdakı düsturla esablanırlar. M=(åA/åV)×100.  åA - öyrənilən mineralın sahələrinin, bu mineralı kəsən xətlərin və b. cəmi; åV- sahələrin, xətlərin cəmi; nöqtələrin və ya dənələrin sayı və ya tədqiq edilən süxurda filizin bütün dənələrinin çəkisi.

Mineraloji analiz
Elm Geologiya

MənbəRedaktə

  • Geologiya terminlərinin izahlı lüğəti. Bakı: Nafta-Press. 2006. 679.