Panavia Tornado İtaliya, Böyük BritaniyaAlmaniya tərəfindən birgə istehsal olunmuş iki mühərrikli, çoxməqsədli qırıcıdır. Tornado qırıcısının üç əsas variantı var: Tornado IDS döyüşçü-bombardmançı, Tornado ECR düşmənin hava hücumundan müdafiə sistemlərini üstələmək məqsədli radioelektron mübarizə və kəşfiyyat, Tornado ADV tutucu (interceptor) variantı.

Tornado
Royal Air Force Tornado GR4 Aircraft from 617 Squadron with Storm Shadow Cruise Missiles MOD 45153982.jpg
Tipi Çoxməqsədli qırıcı
İstehsalçı Panavia Aircraft GmbH
İlk uçuş 14 avqust 1974
İstismara verilmə tarixi 1979
Status İstismarı davam edir
İstismarçılar Böyük Britaniya Böyük Britaniya
İtaliya İtaliya
Almaniya Almaniya
Səudiyyə Ərəbistanı Səudiyyə Ərəbistanı
İstehsal ili 1979 - 1998
Buraxılış sayı 992
Variantları Panavia Tornado ADV
Panavia Tornado IDS
Panavia Tornado ECR
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

İlk uçuşunu 14 avqust 1974-cü ildə həyata keçirmiş, 1979-1980-ci illərdə silahlanmaya qəbul olunmuşdur. Səudiyyə Ərəbistanı bu döyüş təyyarəsinin üç istehsalçı ölkədən başqa yeganə ixracatçısıdır.

Tornado qırıcıları indiyə qədər müxtəlif döyüş ərazilərində istifadə edilmiş, Bosniya, Kosovo, Suriya, İraq, Əfqanıstan kimi fərqli ölkələrdə döyüş tapşırığını uğurla yerinə yetirmişdir.

İstifadəçiləriRedaktə

 
Panavia Tornado istifadəçiləri
 
Lüftvaffeyə aid olan bir Panavia Tornado təyyarəsi NATO-nun Yuqoslaviyaya qarşı müharibəsi əməliyyatında

Xüsusiyyətləri (Tornado GR4)Redaktə

Ümumi göstəriciləriRedaktə

  • Ekipaj: 2
  • Uzunluğu: 16.72 m
  • Qanad genişliyi: 13.91 m
  • Hündürlüyü: 5.95 m
  • Boş çəki: 13,890 kq
  • Yüklənmiş çəki: 20,240 kq
  • Maksimum qalxma ağırlığı: 28,000 kq
  • Güc təminatçısı: 2 ədəd Turbo-Union RB199-34R Mk 103 mühərrik

Uçuş göstəriciləriRedaktə

  • Maksimum sürət: Mach 2.2 (2400 km/s) 9,000 m yüksəklikdə; 1,482 km/s (dəniz səviyyəsində)
  • Birbaşa məsafə: 1,390 km
  • Maksimum qalxma yüksəkliyi: 15,240 m
  • Yüksəlmə sürəti: 76.7 m/s
  • Güc/çəki nisbəti: 0.77

Həmçinin baxRedaktə

İstinadlarRedaktə

  1. Weniger als jeder zweite Tornado ist einsatzbereit. İstifadə tarixi: 24 may 2017
  2. ["Hoyle Flight International" 13–19 dekabr 2011, səhifə 41.]
  3. www.gov.uk/government (Armed Forces treaty in Europe 2017 PDF
  4. ["Hoyle Flight International" 13–19 dekabr 2011, səhifə 47.]

Xarici keçidlərRedaktə