Vikipediya Bu məqalə qaralama halındadır. Məqaləni redaktə edərək Vikipediyaya kömək edə bilərsiniz.
Əgər mümkündürsə, daha dəqiq bir şablondan istifadə edin.
Bu məqalə sonuncu dəfə 2 gün əvvəl NMW03 tərəfindən redaktə olunub. (Yenilə)


Latın qrafikalı Azərbaycan əlifbasında 9 sait var. I saiti yeganə saitdir ki, Azərbaycan dilində onunla başlanan söz yoxdur. Yaranma vəziyyətinə görə saitlər üç yerə bölünür:

1. Dilin üfüqi vəziyyətinə görə:

Qalın (dilarxası) saitlər: a,ı,o,u.

İncə (dilönü) saitlər: e,ə,i,ö,ü.

2. Dodaqların vəziyyətinə görə:

Dodaqlanan saitlər : o, u, ö, ü.

Dodaqlanmayan saitlər : a, e, ə, i, ı.

3. Alt çənənin vəziyyətinə görə:

Açıq saitlər: a, e, ə, o, ö.

Qapalı saitlər: ı, i, u, ü.

Saitlərin uzun tələffüz olunmasıRedaktə

Dilimizdə [ı] və [ü] saitlərindən başqa, bütün saitlər uzun tələffüz olunur. Uzun tələffüz olunan saitlərin iştirak etdiyi sözlər, əsasən, ərəb mənşəli sözlərdir. Uzun tələffüz olunan səslər sözün bütün hecalarında işlənə bilər.

Uzun tələffüzünə görə mənası dəyişən sözlər: nərə (balıq, qışqırmaq), əyan (bəlli, aristokrat), bəzən (bəzənmək, hərdən), dava (dərman, savaşmaq).

Heca və vurğuRedaktə

Heca əmələ gətirən əsas amil saitdir. Sözdə neçə sait varsa, o qədər də heca var. Samitlər vurğu qəbul etmir, vurğu qəbul edən hərflər saitlərdir.