Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası

Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Ümumukrayna İctimai Birliyi - Ukraynada fəaliyyət göstərən ən böyük türkdilli ictimai birlik. Ukraynada yaşayan Qarapapaq türklərini və Qarapapaq icmalarını birləşdirən ictimai hərakat. Bütün Ukraynanı əhatə edən ən böyük təşkilatı sturuktur şəbəkəsinə malik olan Ukraynanın 20 ən böyük ictimai birliyindən biri. Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Ukraynanın 24 vilayətində regional təşkilatlara malikdir.[1][2]

Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası
UQTMŞ
Ukrayina Qarapapax Türkläri Ulus Genäşiyi
Coat of arms NCTKU.jpg
Növü Ümumukrayna statuslu İctimai Birlik
Yaranma tarixi 17 iyul 2012
Qeydiyyat tarixi 6 may 2014
Rəsmi dili Azərbaycan
Türk
Mərkəzi Ukrayna Ukrayna, Vinnitsa
Sədri Daşqın Gülməmmədov
karapapak.ua
Qarapapaq Türklərinin Ümumi bayrağı

TarixiRedaktə

Ukraynanın tarixində mühüm rol oynamış Çerniy Klobokların varisləri, Qarapapaq türklərini birləşdirmək, milli indetifikasiyasını, milli dirçəlişini həyata keçirmək üçün ictimai birliyin yaradılması ideyası 2011-ci lin dekabrında Daşqın Gülməmmədov tərəfindən irəli sürülmüş və 10 dekabr 2011-ci il tarixdə UQTMŞ Təşkilat Komitəsi yaradılmışdır. 17 iyul 2012-ci il tarixdə UQTMŞ Təşkilat Komitəsinin və Gürcüstan Türkləri Konfederasiyasının biraşa iştirakı ilə Kiyevdə Ukrayna Qarapapaq Türkləri Məclisi çağırılmışdır. Ukraynanın 14 vilayətində yaşayan Qarapapaq Türklərini təmsil edən nümayəndələrin Məclisində Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Ümumukrayna İctimai Birliyinin yaradılması barədə qərar qəbul edilmiş, təşkilatın Nizamnaməsi təsdiq olunmuş, ali idarəetmə orqanları seçilmişdir.

Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının yaradılmasında Daşqın Gülməmmədov, Aysu Gülməmmədli, Alain Kazimova, Natalia Kvyat, Sergey Qnatyuk, Kamran Güləhmədov və Nemət Güləhmədov xüsusi rol oynamışdır. Məclisdə Daşqın Gülməmmədov Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının sədri seçildi. 6 may 2014-cü il tarixdə Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Ümumukrayna İctimai Birliyi Ukrayna Ədliyyə nazirliyi Dövlət Qeydiyyat Xidməti tərəfindən rəsmi qeydiyyata alınmış və hüquq şəxs olaraq fəaliyyətini təsdiq etmişdir.

UQTMŞ QurultaylarıRedaktə

  • I Qurultay 5 sentyabr 2013-cü ildə Ukraynanın Çerniqov şəhərində keçirilib.
  • II Qurultay 8 aprel 2014-cü ildə Ukraynanın Vinnitsa şəhərində baş tutub.
  • III Qurultay 10 oktyabr 2015-cı ildə Vinnitsada keçirilib.
  • IV Nəvbədənkənar Qurultay 15 avqust 2016-cı ildə Kiyevdə keçirilib.
  • V Qurultay 18 aprel 2017-ci ildə Ukraynanın Odessa şəhərində keçirilib.
  • VI Növbədənkənar Qurultay 4 sentyabr 2018-ci ildə Vinnitsa şəhərində keçirilib.
  • VII Qurultay 15 dekabr 2020-ci il tarixdə Kiyevdə keçirilib.

UQTMŞ Bayrağı və GerbiRedaktə

Məqsəd və vəzifələriRedaktə

Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının əsas məqsədi milli kimliyini , tarixi və mədəni dəyərlərin bərpası və qorunması şərti ilə Qarapapaq türklərinin Ukrayna cəmiyyətinə inteqrasiyası və onlara konsolidasiya etməkdir.Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası bütün Qarapapaq Türkləri etnik qrupları və icmalarını Qarapapaq Türklərinin mənşəyini qorumaq, dirçəltmək və inkişaf etdirmək üçün ümumi ideologiya altında birləşməsinin tərəfdarıdır.Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Rəyasət Heyətinin məqsədi Proqramına müvafiq olaraq aşağıdakılardır: Qarapapaq Türklərinin Ukraynada və bacarırları yerdə hüquq və azadlıqlarının qorunması və müdafiə və birliyinin gücləndirilməsi. Qarapapaq Türklərinin parçalanmasına və assimilyasiyasına qarşıdır. Ümumiyyətlə əsas məqsəd kimi Qarapapaq Türklərinin azadlığı və rifahı üçün Ukrayna, Türkiyə, Qazaxıstan və Azərbaycanda demokratik dəyərlərin inkişafı və vətəndaş cəmiyyəti gücləndirilməsi üçün çalışır.

İdeoloji prinsipləriRedaktə

Təşkilati quruluşuRedaktə

Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının təşkilat qurluşu 2012-ci ildə qəbul edilmiş, 2014 və 2016-cı illərdə dəyişikliklər edilmiş Nizamnaməsi ilə müəyyən edilir. Milli Şuraının ali orqanı 4 ildən bir çağrılan Qurultaydır. Qurltaylar həmçinin növbədənkənar olaraq da çağrıla bilər. Qurultay Milli Şura Nizamnaməsini təsdiq edir və yaxud əlavə dəyişikliklər edir. Ali orqan olan Qurultay Milli şura sədrini və 19 nəfərdən ibarət qərarverici orqan olan Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurası Rəyasət Heyətinin seçir.

Milli Şuraya Sədr rəhbərlik edir. Milli Şuranın Sədri ali icraedici orqan olan Katibliyin tərkibini müəyyənləşdirir , Milli Şura Baş katibini və müxtəlif istiqamətlər üzrə Milli Şura katiblərini vəzifəyə təyin edir və ya vəzifədən azad edir.

Milli Şuranın ali qərarverici orqanı Rəyasət Heyətidir. Rəyasət heyətinin iclasları 1 ay ərzində 1 dəfə keçirilir. Rəyasət Heyəti Milli Şuranın bütün hüquqi aktlarını təsdiq edir, Milli Şura Vilayət Təşkilatları, Şəhər və rayon Komitələrinin təsis edilməsi barədə qərar qəbul edir. Rəyasət Heyəti həmçinin Milli Şura Vilayət Təşkilatları, Şəhər və Rayon Komitələrinin Sədrlərini vəzifəyə təyin edir və ya vəzifədən azad edir.

Rəyasət Heyəti ali nəzarətedici orqan olan Mərkəzi Nəzarət Komitəsinin tərkibini təsdiq edir. Milli Şuranın bütün sturukturlarının fəlaiyyətinin Nizamnaməyə və qanunvericiliyə uyğunluğuna Mərkəzi Nəzarət Komitəsi nəzarət edir.

UQTMŞ-nın Ali idarəetmə orqanlarıRedaktə

UQTMŞ-nın Mərkəzi Sturukturları
UQTMŞ-nın Mərkəzi Orqanları Tərkibi Rəhbərlik Yerləşdiyi ünvan
UQTMŞ Rəyasət Heyəti Rəyasət Heyəti Sədri

Rəyasət Heyəti Sədrinin müavini

Rəyasət Heyətinin katibi

UQTMŞ Katibliyi Baş katib
UQTMŞ Mərkəzi Nəzarət Komitəsi

MNK Sədri

UQTMŞ Baş Dəftərxanası
UQTMŞ Təşkilati İnkişaf Departamenti
UQTMŞ Beynəlxalq Əlaqələr Departamenti
UQTMŞ İnformasiya Departamenti
UQTMŞ Siyasi Proqnozlaşdırma və İctimai İdarəetmə İnstitutu
UQTMŞ Tarixi Araşdırmalar Mərkəzi

Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının Vilayət TəşkilatlarıRedaktə

UQTMŞ-nın regional strukturları
UQTMŞ-nın Vilayət Təşkilatları Yaradılma tarixi Sədri Yerləşdiyi ünvan
UQTMŞ Xarkov Vilayət Təşkilatı
  • 6 avqust 2012
  • Ramil Xanəliyev (2012-2016)
  • İrina Solod (2016-h)
UQTMŞ Çerniqov Vilayət Təşkilatı
  • 10 avqust 2012
  • Samir Xanəliyev (2012-2015)
  • İbrahim Əliyev (2015-2016)
UQTMŞ Vinnitsa Vilayət Təşkilatı
  • 20 sentyabr 2012
  • Vitaly İbrahimov (2012-2014)
  • İsgəndər Uzvenko (2014-2016)
  • Viktoriya Hnatyuk (2016-h)
UQTMŞ Odessa Vilayət Təşkilatı
  • 21 sentyabr 2012
  • Kamran Güləhmədov (2012-2015)
  • Nemət Güləhmədov (2015-2016)
  • Nataliya Günko (2016-h)
UQTMŞ Kiyev Vilayət Təşkilatı
  • 11 mart 2013
  • Çexanovskaya Katerina (2013-2016)
  • Cavanşir Babayev (2016-h)
UQTMŞ Mikolayev Vilayət Təşkilatı
  • 25 aprel 2013
UQTMŞ Lvov Vilayət Təşkilatı
  • 7 iyul 2013
  • Müzəffər Əliyev (2014-2016)
  • Olesya Burak (2016-h)
UQTMŞ Krım Respublikası Təşkilatı
  • 20 iyul 2013
  • Viktoriya Melskoy (2013-2016)
  • Yuliya Olivenko (2016-h)
UQTMŞ Kiyev Şəhər Təşkilatı
  • 20 avqust 2013
UQTMŞ Sevastopol Şəhər Təşkilatı
  • 25 avqust 2013
  • Atəş Mikiyev (2014-h)
UQTMŞ Jitomir Vilayət Təşkilatı
  • 15 sentyabr 2014
UQTMŞ Zakarpattya Vilayət Təşkilatı
  • 15 sentyabr 2014
  • Ceyhun Həsənov (2014-h)
UQTMŞ Çernivtsı Vilayət Təşkilatı
  • 15 sentyabr 2014
  • Cəmil Əliyev (2014-2016)
  • Paraskeva Doçyak (2016-h)
UQTMŞ Zaporojya Vilayət Təşkilatı
  • 16 sentyabr 2014
  • Gülzar Məhərrəmov (2014-2015)
  • Ülfət Məhərrəmov (2015-2016)
  • Vilayət Xəlilov (2016-h)
UQTMŞ Donesk Vilayət Təşkilatı
  • 17 sentyabr 2014
  • İsgəndər Onufriyçuk (2014-h)
UQTMŞ Xmelnitski Vilayət Təşkilatı
  • 1 oktyabr 2014
  • Kamandar Usubov (2014-h)
UQTMŞ Poltava Vilayət Təşkilatı
  • 2 oktyabr 2014
  • Larisa Kişineç (2014-2015)
  • Tatyana Çokalo (2015-h)
UQTMŞ Luqansk Vilayət Təşkilatı
  • 3 oktyabr 2014
  • Alyona Kazimova (2014-2016)
UQTMŞ Dnepropetrovsk Vilayət Təşkilatı
  • 10 oktyabr 2015
  • Elmira Əzizova (2015-2016)
  • Svetlana Nikitina (2016-h)
UQTMŞ Çerkası Vilayət Təşkilatı
  • 3 iyun 2016
  • İrina Manko (2016-h)
UQTMŞ Sumı Vilayət Təşkilatı
  • 3 iyun 2016
  • Paşa Məmmədov (2016-h)
UQTMŞ Kirovoqrad Vilayət Təşkilatı
  • 10 iyul 2016
  • Dmitri Kardaşov (2016-h)
UQTMŞ Herson Vilayət Təşkilatı
  • 12 iyul 2016
UQTMŞ Volın Vilayət Təşkilatı
  • 29 iyul 2016
UQTMŞ Rivne Vilayət Təşkilatı
  • 10 avqust 2016
UQTMŞ İvano-Frankovsk Vilayət Təşkilatı
  • 14 avqust 2016
UQTMŞ Ternopol Vilayət Təşkilatı
  • 20 Yanvar 2017
  • Natalia Maksimçuk (Xoroxorina) (2017-h)

Ali idarəetmə orqanlarının rəhbərləriRedaktə

UQTMŞ sədriRedaktə

Daşqın Gülməmmədov 17 iyun 2012-ci ildən

UQTMŞ Rəyasət Heyətinin sədrləriRedaktə

  • Aysu Gülməmmədli 18 İyul 2012 - 22 Fevral 2013
  • Xaqani İsmayıl 22 Fevral 2013 - 10 Aprel 2014
  • Alyona Qasımov 10 Aprel 2014 - 5 Yanvar 2015
  • Sergey Hnatyuk 5 Yanvar 2015 - 10 may 2016
  • Cavanşir Babayev 10 may 2016 - 19 İyul 2016
  • Sergey Hnatyuk 19 İyul 2016 - 15 dekabr 2020
  • Nigara xamrayeva 15 dekabr 2020 - 24 dekabr 2020
  • Sergey Hnatyuk 24 dekabr 2020 -

UQTMŞ Baş katibləriRedaktə

  • Xaqani İsmayıl 18 İyul 2012 - 22 Fevral 2013
  • Teymur Həsənov 23 Fevral 2013 - 20 dekabr 2013
  • Alyona Qasımov 20 dekabr 2013 - 10 Aprel 2014
  • Teymur Həsənov 10 Aprel 2014 - 26 Noyabr 2014
  • İsgəndər Onufreychuk 26 Noyabr 2014 - 6 Yanvar 2015
  • Ülfət Məhərrəmov 6 Yanvar 2015 - 10 may 2016
  • Sergey Hnatyuk 10 may 2016 - 19 İyul 2016
  • Cavanşir Babayev 19 İyul 2016 - 8 Aprel 2017
  • Neymət Güləhmədov m.i. 8 Aprel 2017 - 10 may 2017
  • Natalya Günko 10 may 2017 - 4 sentyabr 2018
  • Neymət Güləhmədov 4 sentyabr 2018 - 4 noyabr 2018
  • Yuliya Kovalenko 4 noyabr 2018 - 7 dekabr 2020
  • Nigara Xamrayeva 7 dekabr 2020 -

UQTMŞ Mərkəzi Nəzarət Komitəsinin sədrləriRedaktə

  • Sergey Hnatyuk 19 İyul 2012 - 10 Aprel 2014
  • Nemət Güləhmədov 10 Aprel 2014 - 27 İyul 2014
  • Ülfət Məhərrəmov 27 İyul 2014 - 5 Yanvar 2015
  • Tatyana Çokalo 5 Yanvar 2015 - 25 dekabr 2015
  • Müzəffər Əliyev 26 dekabr 2015 - 4 iyun 2016
  • Tatyana Çokalo 4 iyun 2016 - 15 dekabr 2020

UQTMŞ TəltifləriRedaktə

OrdenlərRedaktə

MedallarRedaktə

Fəxri Nişanlar=Redaktə

  • "UQTMŞ Fəxri Nişanı"

Fəxri FərmanlarRedaktə

  • UQTMŞ Sədrinin Fəxri Fərmanı
  • UQTMŞ Rəyasət Heyətinin Fəxri Fərmanı
  • UQTMŞ Baş katibinin Fəxri Fərmanı

Xarici keçidlərRedaktə

MənbəRedaktə

  1. - Создан Национальный Совет Тюрков-Карапапаков Украины
  2. "- Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının 2-ci Qurultayı keçirilib". 2015-12-27 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2015-12-28.
  3. Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının növbədənkənar Qurultayı keçirilib
  4. "Poltavada Ukrayna Qarapapaq Türkləri Milli Şurasının Növbədənkənar Qurultayı keçirildi". 2016-06-06 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2016-06-08.