Viki Mərkəz

Viki Mərkəz - Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasının (AMEA) Rəyasət Heyətinin 2014-cü il, 15 yanvar tarixli, 1/2 saylı Qərarı ilə AMEA İnformasiya Texnologiyaları İnstitutunun nəzdində yaradılmışdır. Qərarda bildirilir ki, Vikipediya virtual ensiklopediyasında Azərbaycan xalqının milli-mədəni dəyərləri, tarixi həqiqətləri, görkəmli şəxsiyyətləri haqqında düzgün məlumatların yetərincə olmaması alimlərimizin, mütəxəssislərimizin bu layihəyə cəlb olunmasına, Azərbaycan haqqında obyektiv, operativ, dolğun informasiyanın, audio-video materialların Vikipediayaya daxil edilməsinə ehtiyac yaranmışdır. Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin 2007-ci ildə imzaladığı Milli təhlükəsizlik konsepsiyasında informasiya təhlükəsizliyi əsas istiqamətlərdən biri kimi təsbit olunub. Vikipediyada Azərbaycanın milli maraqlarının qorunması da informasiyta təhlükəsizliyi siyasətinin tərkib hissəsidir. Bu siyasətinin həyata keçirilməsi AMEA-nın üzərinə də mühüm vəzifələr qoyur. Həmçinin, AMEA-nın 70 illik yubileyinə həsr olunmuş ümumi yığıncaqda çıxış edən Prezident İlham Əliyev xüsusi qeyd etmişdir ki, “Əsrlər boyu Azərbaycan xalqını bir xalq kimi qoruyan bizim mədəniyyətimiz, incəsənətimiz, musiqimiz, xalçaçılıq sənətimiz və digər ənənələrimiz olubdur. Azərbaycanın çox zəngin tarixi vardır. Azərbaycan alimləri də, Azərbaycan ictimaiyyəti də bunu yaxşı bilirlər. Biz öz tariximizi, bu reallıqları dünya miqyasında daha da dolğun təqdim etməliyik”.Məqsədə çatmaq üçün AMEA-nın elmi müəssisə və təşkilatlarının əməkdaşlarının İnternetin müxtəlif qlobal layihələrində, sosial media vasitələrində və xüsusi ilə də Vikipediya virtual ensiklopediyasında fəal olmaları üçün şəbəkə texnologiyaları üzrə zəruri biliklərin tədrisi və praktiki bacarıqların aşılanmasını Viki Mərkəz öz üzərinə götürmüşdür.

Viki Mərkəzin vəzifəsiRedaktə

  1. Vikipediya virtual ensiklopediyasında Azərbaycan Respublikasının milli maraqlarının qorunması,
  2. Ölkəmizə qarşı real və potensial təhlükə mənbələrinin vaxtında aşkar edilməsi,
  3. Azərbaycanın tarixi həqiqətlərini, müasir reallıqlarını, mədəni və mənəvi dəyərlərini əks etdirən kontentlərin Vikipediyada yerləşdirilməsi,
  4. Ayrı-ayrı sahələrin mütəxəssisləri üçün Vikipediyaya aid nəzəri və praktiki dərslərin tədrisi,
  5. Vətəndaşlar arasında Vikpediyanın populyarlaşdırılması və onların Vikipediyada Azərbaycanın maraqlarına uyğun fəaliyyətə cəlb edilməsi üçün təbliğat-təşviqat işlərinin aparılmasıdır.

Fəaliyyət istiqamətləriRedaktə

Viki-treyninq işləri

  1. AMEA institut və təşkilatları, digər dövlət qurumları əməkdaşlarına Vikipediyada işləmək bacarığını aşılamaq üçün mühazirə və seminarların təşkili.
  2. Orta və ali təhsil müəssisələrində tələbələrə, müxtəlif sahə mütəxəssislərinə Vikipediya layihələri ilə əlaqədar mühazirə, seminar və treyninqlərin təşkili.
  3. Viki-qrupların təşkilatlanması və koordinasiyası üzrə işlərin təşkili.

Vikimetrik araşdırmalar

  1. Viki-mühitdə Big Data ilə bağlı problemlərin analizi və onların həlli yollarının müəyyənləşdirilməsi.
  2. Vikipediyanın manipulyativ informasiya təsirinin analizi.
  3. Viki texnologiyaların elektron kitabxanalara tətbiqi mexanizmlərinin işlənməsi.
  4. Viki-mühitə daxil edilən dezinformasiyalarla mübarizə mexanizmlərinin işlənməsi.

Viki-monitorinq işləri

  1. Viki-mühitdə Azərbaycan maraqlarına zidd olan kontentlərin müntəzəm monitorinqi.
  2. Viki-mühitdə AMEA-nın institut və təşkilatları haqqında ensiklopedik məqalələrin monitorinqi.
  3. Viki-mühitdə Azərbaycanın tanınmış şəxsiyyətləri haqqında ensiklopedik məqalələrin monitorinqi.
  4. Vikipediya virtual ensiklopediyasının Azərbaycan, rus və ingilis dili seqmentlərində Azərbaycan alimləri haqqında ensiklopedik məqalələrin monitorinqi.
  5. Vikikitab (Wikibooks) layihəsində AMEA alimləri haqqında biblioqrafik məqalələrin monitorinqi.
  6. Vikikitab layihəsində Azərbaycanla bağlı elektron kitab və jurnalların monitorinqi.
  7. Vikipediyanın Commons layihəsində Azərbaycanla bağlı multimedia fayllarının monitorinqi.

Viki-mühitin kontent təminatı

  1. Azərbaycan xalqının milli-mənəvi dəyərləri, tarixi həqiqətləri, tanınmış şəxsləri haqqında məlumatları özündə əks etdirən kontentlərin Vikipediya ensiklopediyasına daxil edilməsinin təşkili.
  2. Alim və mütəxəssislərin virtual məkanda Azərbaycan xalqının məlli-mənəvi dəyərləri və həqiqətləri haqqında kontentlərin artırılmasına cəlb olunması işlərinin təşkili.
  3. Azərbaycan dilində viki-kontentlərin tərcümə edilərək digər dillərdə mövcud olan viki-layihələrə daxil edilməsinin təşkili.
  4. Vikipediyanın Commons layihəsində Azərbaycanla bağlı multimedia fayllarının kütləvi şəkildə yüklənməsinin təşkili.

Vikipediya ensiklopediyasının populyarlaşdırması və təbliğatı işləriRedaktə

  1. Kütləvi informasiya vasitələrindən istifadə etməklə Vikipediya ensiklopediyasının Azərbaycan cəmiyyətində təbliği.
  2. Vikipediya ensiklopediyası ilə bağlı qlossari kitabçasının və bukletlərin hazırlanması.
  3. Viki görüşlərin keçirilməsi.

İstinadRedaktə

ict.az