"Şaman" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

10 bayt əlavə edildi ,  8 il öncə
k
tire
k (tire)
'''Şaman''' sözün mənası ruhlara, magiyaya inanan xalqlarda (əsasən şimal xalqlarında) sehrbaz, ovsunçu, cadugər deməkdir. Şamanlar oxumaqla, dəf çalıb-oxumaqla özlərini cuşa gətirərək, guya ruhlarla münasibətə girərək, adamların xəstəliklərini sağaltdıqlarını, onlara uğurlu ov təmin etdiklərinə və s.-yə inandılar. Bu sözdən törəyən "şamanlıq-şamanizm" isə bəzi şimal xalqlarında - Orta Asiya, İndoneziya, Okeaniya, Amerika, Afrika xalqlarında ruhlara, magiyaya sitayiş etməkdən ibarət din formasıdır.
[[Şəkil:SB - Altay shaman with gong.jpg|thumb|right|250|Altay şamanı]]
 
== Şaman və Şamanlıq ==
Qeyd edək ki, şamanizmə aid xeyli söz qalıqları "Divan"ın onomastik vahidlərinin tərkibində qalmışdır. Bunların bəzilərini nəzərdən keçirək:
 
Kamlançu toponimi. Toponimin ilkin komponentində şaman sözü olan kam\\qam öz izini saxlamışdır. M.Kaşğarlı "Divan"ın 3-cü cildində bu toponimin "kam" hissəsinin kahin, şaman mənasında işləndiyi qeyd edir və belə bir izah verir: Kamlançı =İki Öküze yakın iki küçük kasaba adı. Amma böyük türkoloq həmin toponimin bütövlükdə mənasını açmır. Bizə görə, Kamlançı - toponimi şamanların, kahinlərin adət-ənənə, mərasim və ayinlərinin icra etdiyi yer anlamında başa düşülməlidir.
 
== Şamanlarda qaval ==
Şamanın bir çox atributları kimi qaval aləti də onun üçün "müqəddəs"
əşyalarından sayılır. Qavalla ifa edən və ondan hər cür vasitə ilə
istifadəsindən bəhrələnən xüsusi seçilmişlər - ŞAMANLAR öz qədim irsi
adətlərini atibutları ilə birgə qoruyub saxlamaqda maraqlıdırlar. Şamanlar
belə adət-ənənələrini çox ciddi şəkildə qoruyaraq atributlarını nəsildən-nəsilə
 
Şaman öləndə, bu dinin ardıcılları "o bu dünyanı tərk edib bir daha
qayıtmayacağına görə onun qavalından ruhları azad etmək üçün" - aləti məhv
edirlər. Onu odda yandırır və qığılcımları, tüstüsü vasitəsi ilə qanadlı atı və
ya maralı sağanaqdan azad edib öz yiyəsinin – ŞAMANIN ruhu ilə
309.150

edits