Əsas menyunu aç

Dəyişikliklər

Düzəlişin təsviri yoxdur.
Bu tərifin izahı isə aşağıdakı kimidir:
 
'''“<font color=Green>ÜDM</font>, <font color=Red>verilmişVerilmiş zaman müddətində....istehsal olunan...”</font> '''
 
''' ÜDM''', xüsusi zaman intervalı müddətində istehsal olunan mal və xidmətlər daxildir. Keçmişdə istehsal edilən məhsullara aid sövdələşmələr ÜDM-də əks olunmur. Adətən bu interval il və ya rüblərdir.
 
'''“...<font color=Blue>ölkə daxilində</font>...'''
 
ÜDM [[istehsal]]ın həcmini ölkənin coğrafi hüdudları daxilində ölçür. Məsələn, [[Rusiya]] şirkəti [[Azərbaycan]]da fəaliyyət göstərirsə, onun yaratdığı dəyər Azərbaycanın ÜDM-də əks olunur və əksinə [[Azərbaycan]] şirkəti [[Türkiyə]]də fəaliyyət göstərirsə, onun istehsal etdiyi məhsul və ya göstəridiyi xidmət Türkiyənin ÜDM-də əks olunacaq.
ÜDM ölkədə istehsal olunan və qanuni yolla satılan bütün əmtəə və xidmətləri əhatə edir. ÜDM bir neçə əsas məhsulun deyil, istehsal olunan hər məhsulun dəyərini özündə əks etdirir.
 
'''“...<font color=Violet>son</font>...'''
 
Bir müəssisə mineral sular üçün plastik qab istehsal edir, digər müəssisə bu qabları alıb mineral suyu qablaşdırıb istehlakçılara satır. İkinci müəssisənin istehsal etdiyi məhsul ÜDM-ə daxil edilir, birinci müəssisənin məhsulu isə hesablanmır. Çünki, birinci müəssisə tərəfindən istehsal olunan məhsul digər bir əmtəənin istehsalında istifadə edilir, digər müəssisə isə bu məhsulu satan zaman aldığı plastik qabın dəyərini bura daxil edir. İkinci müəssisənin satdığı məhsul [[Son məhsul|son istehlak məhsulu]] adlanır. Birinci müəssisənin məhsulu isə digər bir məhsulun istehsalında istifadə edildiyindən [[Aralıq məhsul|aralıq məhsul]] adlanır. Başqa sözlə, son məhsullar aralıq məhsulların dəyərini də özündə əks etdirir. Beləliklə, bir məhsulun dəyərini iki və ya daha çox dəfə hesablamamaqdan ötrü ÜDM-ə yalnız [[Son məhsul|son məhsulların]] dəyəri daxil edilir.
 
'''...<font color=Silver>əmtəə və xidmətlərin</font>xidmətlər...'''
 
ÜDM-ə həm maddi (geyim, ev, qida məhsulları və s.), həm də qeyri-maddi (bərbər, nəqliyyat, rabitə xidmətləri və s.) əmtəələr daxildir.
 
'''...<font color=Orange>bazar dəyəridir</font>...'''
 
ÜDM çoxlu müxtəlif əmtəə və xidmətlərin ümumi dəyərinin vahid ölçüsüdür. Bazarda istər fiziki, istərsə də keyfiyyət baxımından bir-birindən fərqlənən bir çox əmtəə satılır. Onları cəmləməyin yeganə yolu dəyərlərinin ölçülməsidir. Bu səbəbdən ÜDM-in hesablanması hər bir məhsul bazar dəyəri əsasında aparılır.
25.243

edits