"Süleysünlər" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

1.683 bayt əlavə edildi ,  3 il öncə
Düzəlişin təsviri yoxdur.
k (Bot: Migrating 37 interwiki links, now provided by Wikidata on d:q108235 (translate me))
 
}}
 
'''SüleysünlərSüleysinlər''' ({{lang-la|Gliridae}} və ya {{lang-la|Myoxidae}}) — gəmiricilər dəstəsinə aid məməli heyvan fəsiləsifəsiləsidir. Əsasən Avropada yayılmışlar, lakin bəzi növlərinə Afrika və Asiyada da təsadüf olunur. Digər məməlilərdən qış yuxusunun uzunmüddətli olması ilə fərqlənirlər.
 
==Ümumi xüsusiyyətləri==
==Təsnifatı==
Orta və xırdaboylu gəmiricilərdir. Quyruqları bədəndən uzun olub, azca basıqdır. Yer formalarında quyruq seyrək tüklərlə örtülmüş, ağac formalarında isə yumşaq tüklüdür. Ön ətrafları dörd, arxa ətrafları beşbarmaqlıdır. Barmaqları uzun və çox hərəkətlidir. Xüsusən xarici barmaqları güclü şəkildə kənarlara əyilə bilir. Barmaqlarının ucunda kiçik, lakin sivri caynaq vardır. Azı dişlərinin kökü yaxşı inkişaf etmişdir, tacı isə alçaqdır. Bu dişlərin çeynəmə səthinin qırışıqları köndələndir. Əksər hallarda ağaclarda yaşayır. Bu fəsilənin nümayəndələrinin başqa fəsilənin nümayəndələrindən başlıca fərqi onlarda kor bağırsağın olmamasıdır. Azı dişlərinin formulu P 1/1, M 1/3-dür.
 
==Yayılması==
Növlərinin çoxu Avropanın və Asiyanın meşələrində, düzənliklərin meşə-çöl zonasında, həmçinin Yaponiyada və Afrikada yayılmışdır. Fəsiləyə daxil olan 9 cins 29 növdən, Qafqazda və Azərbaycanda iki cinsə aid iki növ yayılmışdır.
 
==Təsnifatı==
* ''Graphiurinae'' yarımfəsiləsi
** [[Afrika süleysünüsüleysini]] (''Graphiurus'')
*** ''[[Graphiurus christyi]] ''
*** ''Graphiurus crassicaudatus''
*** ''Graphiurus surdus''
* ''Leithiinae'' yarımfəsiləsi
** [[Meşə süleysünüsüleysini (cins)|Meşə süleysünüsüleysini]] (''Dryomys'')
*** Anatoli süleysünüsüleysini (''Dryomys laniger'')
*** Pakistan süleysünü (''Dryomys niethammeri'')
*** [[Meşə süleysünüsüleysini]] (''Dryomys nitedula'')
** [[Sıçuan süleysünüsüleysini (cins)|Sıçuan süleysünüsüleysini]] (''Chaetocauda'')
*** Sıçuan süleysünüsüleysini (''Chaetocauda sichuanensis'')
** [[Bağ süleysünüsüleysini (cins)|Bağ süleysünü]] (''Eliomys'')
*** Qaraquyruq süleysünsüleysin (''Eliomys melanurus'')
*** [[Bağ süleysünüsüleysini]] ''Eliomys quercinus''
** † ''Hypnomys''
** [[Siçanı süleysünsüleysin (cins)|Siçanı süleysünsüleysin]] (''Myomimus'')
*** ''Myomimus personatus''
*** ''Myomimus roachi''
*** [[Selevini]] (''Selevinia betpakdalaensis'')
* ''Myoxinae'' yarımfəsiləsi
** [[Yapon süleysünüsüleysini (cins)|Yapon süleysünüsüleysini]] (''Glirulus'')
*** [[Yapon süleysünüsüleysini]] (''Glirulus japonicus'')
** [[Qozluq süleysünüsüleysini (cins)|Qozluq süleysünüsüleysini]] (''Muscardinus'')
*** [[Qozluq süleysünüsüleysini]] (''Muscardinus avellanarius'')
** [[SüleysünSüleysin]] (''Glis'')
*** [[Adi süleysünSüleysin]] (''Glis glis'')
 
== Ədəbiyyat ==
{{heyvan-qaralama}}
* Azərbaycan heyvanlar aləmi. Onurğalılar. III cild. Bakı, Elm nəşriyyatı, 2004
* Baudoin, Claude (1984). Macdonald, D., ed. The Encyclopedia of Mammals. New York: Facts on File. pp. 678–680. ISBN 0-87196-871-1.
* Holden, M. E. "Family Gliridae". pp. 819–841 in Mammal Species of the World a Taxonomic and Geographic Reference. D. E. Wilson and D. M. Reeder, eds. Johns Hopkins University Press, Baltimore, 2005.
 
[[Kateqoriya:Gəmiricilər]]