"Urmiya gölü" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

6 bayt əlavə edildi ,  3 il öncə
k
tənzimləmə using AWB
k (tənzimləmə using AWB)
 
== Ekoloji durumu ==
[[FileŞəkil:Urmia lake drought.gif|thumbnail|250px|Urmiya gölünün 1984 - 2014 illər ərzində səviyyəsinin dəyişmə dinamikası ([[:Media:Urmia lake drought.webm|video]])]]
Göl ətrafında yerləşən soda zavodu bölgə sakinlәri üçün mühüm tәhlükә mәnbәyidir. Müəssisə әtraf mühiti zәhәrlәyir vә gölü çirklәndirir. Digər təhlükə göldə duzluğun artması ilə artemiyalarla qidalanan qızıl qazların dimdiklərində kilidin əmələ gəlməsi ilə bu canlıların aclıq və susuzluqdan tələf olmasıdır<ref>{{cite journal |author1=Alireza Asem |author2=Fereidun Mohebbi |author3=Reza Ahmadi |year=2012|title=Drought in Urmia Lake, the largest natural habitat of brine shrimp ''Artemia''|journal=World aquaculture|volume=43|pages=36–38 |url=http://www.alireza-asem.ir/Asem16.pdf}}</ref>
Bu göldə yaşamaqda olan [[Artemia|Artemiyalar]]nın sayı təbii halda 1 litrdə 4000 qədər ola bildiyi halda hazırda 1 litrdə 1 dənəyə enmişdir.
Gölün suyu ortalama olaraq il ərzində 1,3 milyard m³ azalır. Yerli ekoloqlar həyacan təbili calaraq bildirirlər ki, əgər gölün qurumasının qabağı alınmasa bu gedişlə 2020-ci ilə qədər göl tamamilə quruyacaqdır. Gölün yerində bataqlaşmış və ya şoranlıqlar meydana gələcəkdir. Bu isə təqribən 500&nbsp;km radiusda yaşayan 70-75 milyon əhalinin fəlakətlə ilə üsləşməsinə səbəb ola bilər<ref name="Müsahibə"/>,
===Gölünün hazırki vəziyyəti ===
[[FileŞəkil:سرخی دریاچه ارومیه-۴.jpg|thumb|left|[[2016]]-cı il iyul. Göldə əmələ gəlmiş duzlaq.]]
Urmu gölünün üzərinə salınmış körpü özlüyündə dəyərli bir plan olsa da, onun onun faydasının zərərindən çox olub-olmaması sual doğurur. Körpü salınarkən yaxınlıqda yerləşən [[Zənbil Dağı]]nı dağıdılaraq gölə tökülmüşdür. [[1979]]-cu ildə tikilməsinə başlanan körpünün sonda [[2008]]-ci ildə birinci hissəsi istifadəyə verilmişdir. [[Şəkil:UrmiaLakeBridge.JPG|thumb|280px|Urmiya gölü üzərində inşa edilən körpü (2005).]]
Bu körpünün tikintisi ilə göl cənub və şimal olmaqla iki yerə bölünmüşdür. Bununla da şimal ilə cənub arasında axın əlaqəsi zəyifləmişdir. Gölün üzərində inşa edilən [[Urmiya gölü körpüsü]]<ref>{{cite web|url=http://www.payvand.com/news/08/nov/1165.html|title=Iran's East and West Azarbaijan Provinces Conntected by Lake Orumiyeh Bridge|publisher=Payvand.com|accessdate=4 September 2011}}</ref> iki dambanı birləşdirdiyindən burada gölün eni cəmi 1500 metrdir. Bu isə göl daxilində əlaqəni zəyiflədir. Bununla yanaşı gölün qurumaması üçün ildə ən azı 6,000,000 m³ suya ehtiyacı duyulur. Bu qədər su illərdir bu gölə tökülmür. Gölün səviyyəsi 10 ildə, 6 metr aşağı düşmüşdür. Səviyyənin 6 m azalması gölün sahəsinin təqribi 20% azalmasına səbəb olmuşdur. Gölün 9 iri adasından 5-i quru ilə birləşmişdir. Gölün xüsusi ilə cənub hissəsində sahəsi 120,000 ha olan soraqlıq meydana gəlmişdir.
37.546

edits