"Kosmologiya" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

2.979 bayt əlavə edildi ,  3 il öncə
(Redaktə)
Teqlər: Mobil redaktə Mobil veb redaktə
 
Daha çox müasir bir ayrıc intizam da ezoterik kosmoloji ki bu , dini və fəlsəfi məzmundakı kosmologiya anlayışlarına yaxın olsa da ənənələrdən daha diskret və müəyyən bir doğma etiqadda müstəqil , sıxlıqla inancdan çox xüsusilə müasir intellektual anlayışa söykənən və ruhaniliyi yalnız formativ bir anlayış olaraq görən bir kosmologiya anlayışı təyin etməkdədir.
 
Fizika və astrofizika, elmi müşahidə və təcrübə yolu ilə kainat anlayışını şəkilləndirmədə mərkəzi bir rol oynamışdır. Fiziki kosmologiya, bütün kainatın bir analizində həm riyaziyyat, həm də müşahidə yolu ilə şəkilləndirildi. Kainatın ümumiyyətlə Big Bang ilə başlamış olduğu və hardasa kosmik infilasiya tərəfindən təqib edildiyi aydın olar; Kainatın meydana gəldiyi düşünülən kosmosun genişlənməsi 13.799 ± 0.021 milyard il əvvəl ortaya çıxdı. Kozmogoni, Kainatın mənşəyini araşdırır və kozmografi, Kainatın xüsusiyyətlərini xəritələndirir.
 
Diderot'un Ensiklopediyasında kosmologiya, uranolojiye (səmanın elmi), aerolojiye (havadan elm), geologiyaya (qitələrin elmi) və hidroloji (suların elminə) ayrılır.
 
Metafizik kosmologiya, insanın kainata digər bütün varlıqlarla əlaqəsi içində yerləşdirilməsi olaraq təyin olunmuşdur.
 
== Fiziki Kosmologiya. ==
Fiziki kosmologiya, fizika və astrofizika sahəsinin kainatın fiziki mənşəyi və təkamülü üzərinə işidir. Ayrıca Kainatın təbiəti böyük miqyasda araşdırmağa daxildir. Ən köhnə halıyla indi göylərin çalışması olan "göy mexaniki" olaraq bilinirdi. Yunan filosofları Aristarchus of Samos, Aristo və Ptolemy, fərqli kosmik nəzəriyyə təklif etmişdi. Geosentrik Ptolemaik sistem, Nicolaus Copernicus və daha sonra Johannes Kepler və Galileo Galileinin bir helyosentrik sistemi qarşıya qoyduğu 16. əsrə qədər suveren olan teoriyadır.
 
Isaac Newton, Principia Mathematica'yı 1687'de nəşr etdiyində, sonunda göylərin necə hərəkət etdiyini kəşf etdi. Newton, Kepler qanunları üçün fiziki bir mexanizm təmin etdi və universal çəkim qanunu, əvvəlki sistemlərdəki planetlər arasındakı cazibə qarşılıqlı təsirinin səbəb olduğu anormallıqların həll edilməsinə icazə verdi.
 
Mount Wilson astronomiya Harlow Shapley Süd Yolu ulduz sistemindən ibarət olan bir kosmos modelini müdafiə etdi; Heber D. Curtis spiral bulutsuların ada kainatı olaraq öz başına ulduz sistemlər olduqları fikrini müdafiə etdi. Bu fikir fərqliliyi, Vaşinqtonda ABŞ Milli Elmlər Akademiyasının yığıncağında 26 Aprel 1920-ci ildə Böyük Müzakirənin təşkilatlanması zirvə nöqtəsinə gəldi.
 
Kainatın daha sonrakı modellənməsi, Eynşteynin 1917-ci il tarixli məqaləsində ortaya qoyduğu kozmolojik Pinin, dəyərinə bağlı olaraq genişlənən bir kainata səbəb ola biləcəyi ehtimalını araşdırdı. Beləcə Big Bang modeli, 1927-ci ildə Belçikalı Georges Lemaitre tərəfindən təklif edildi; bu daha sonra Edwin Hablın 1929-cu ildə qırmızı sürüşmənin kəşfi və daha sonra Arno Penzias və Robert Woodrow Wilson tərəfindən kosmik mikrodalğalı radiasiya radiasiyasının kəşf edilməsi ilə təsdiqləndi. Bu tapıntılar, bir çox alternativ kozmolojik üçün atılan ilk addım idi....
 
== Tarix boyunca fərqli kosmoloji fikirlər ==
348

edits