"Uran (kimyəvi element)" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

k
yeni başlığa uyğun etmək üçün xırda dəyişiklik
k (Zakirshikhli Uran (element) səhifəsinin adını Uranium olaraq dəyişdi.: Məncə Uranium, Uran_element dən daha yaxşı linkdir. İntuitivdir. Qısadır. Həm də digər elementlər (element) sözü yoxdur linkdə.)
k (yeni başlığa uyğun etmək üçün xırda dəyişiklik)
| qaynama temperaturu f = 7468
}}
'''UranUranium''', (''Lat.Uranium''Latın sözüdür, Azərbaycan dilində istifadə olunan adı '''UUran''') — D.İ. Mendeleyevin [[Kimyəvi elementlərin dövri cədvəli|elementlərin dövri sistemində]] 92-ci element,radioaktivelementdir. elementRadioaktivdir. Elementlərin dövri sisteminin III qrupundadır,atom nömrəsi 92,atom kütləsi 238,029,aktinoidlər ailəsindəndir,gümüşü ağ rəngli metaldır.Üç allotropik modifikasiyası(alfa,beta,qamma) var.Alfa uranın sıxlığı 298 K-da 19,5 q/sm<big>3</big> dur,1405 K-da əriyir,4093 K-də qaynayır.Təbii uranın 3 izotopona (u-238(99,282%),u-235(0,712%) və u-234(0,006%)) rast gəlmək olar.Süni izotoplarından u-233 daha əhəmiyyətlidir.Uranı alman kimyaçısı M.H.Klaprot uran dioksid şəklində kəşf etmiş və ona Uran planetinin adını vermişdir.Uranı ilk dəfə fransız kimyaçısı E.M.Peliqo almışdır.Uranın yer qabığıənda kütləcə miqdarı 2,5x10<big>-4</big>%-dir.Əsas mineralı nasturandır.Az miqdarda urana qranitdə,torpaqda və suda rast gəlinir.Uran birləşmələrində +2-dən +6-ya qədər okisdləşmə dərəcəsi göstərir.Kimyəvi aktivdir.Otaq temperaturunda səthi oksid təbəqəsi ilə örtülür.473 K-də uran dioksid,473-673 K-də tri uran okta oksid,daha yüksək temperaturda isə uran trioksud əmələ gətirir.343 K-də su təsirindən səthində uran dioksid qoruyucu örtüyü yaranır.Uran uran filizlərinin [[sulfat turşusu]] mühitində manqan dioksid ilə işləyib,xüsusi üzvi həlledicilərdə ekstraksiya etməklə ayrılır.Sonra nitrat turşusu ilə işləndikdə dioksuran dinitrat duzuna çevrilir.
== Ümumi məlumat ==
Xarici görünüşə görə uran poladı xatırladır:asanlıqla döyülür,cililanır,yayılır və çətinəriyəndir(t<small>ərimə</small> =1130°C ).
159

edits