Krım: Redaktələr arasındakı fərq

Silinən məzmun Əlavə edilmiş məzmun
k 5.44.39.172 tərəfindən edilmiş redaktələr geri qaytarılaraq Verman1 tərəfindən yaradılan sonuncu versiya bərpa olundu.
Teq: Geri qaytarma
k tənzimləmə
Sətir 16:
|Commonsda kateqoriya = Crimea
}}
'''Krım, Krım yarımadası''' ({{langDil-uk|''Крим''}}; [[Krımtatar dili|Krımtatarca]]: ''Qırım''; {{langDil-ru|''Крым''}}) - [[Ukrayna|Ukraynan]]ınnın tərkibində yarımada. Yarımadada [[Krım Respublikası]] yerləşir. [[Yarımada]] [[Or bərzəxi]] vastəsi ilə [[materik]]ə birləşir.
 
== Tarixi ==
Sətir 25:
[[1441]]-ci ildə Girəy nəslindən Hacı xan Krımda xanlıq qurdu. Lakin [[1475]]-də xan [[Mengli Girəy]]in [[İstanbul]]da girov saxlanmasından sonra xanlıq [[Osmanlı imperiyası]]ndan asıllığa düşdü. [[1783]]-də [[Rusiya]] Krımı istila edir və xanlığın mövcudluğuna son qoyur. Yüz minlərlə [[Krım tatarları|Krım tatarı]] yarımadanı tərk edib [[Türkiyə]]yə köçdü. Beləliklə, bu xalq Krımda etnik çoxluqdan etnik azlığa döndü.
 
İlk [[SSRİ|Sovet]] illərində Krım muxtariyyət əldə etdi. [[1941]]-ci ildə Krım [[faşizm|faşist]] hücumuna məruz qaldı və [[1944]]-də işğalçılardan azad edildi. Muxtariyyət statusuna baxmayaraq, 1944-cü ildə yarımadanın demək olar ki, bütün Krım tatarı, həmçinin yunan, bolqar, türk, erməni, italyan, azərbaycanlı, çərkəz əhalisi hakimiyyət tərəfindən [[Orta Asiya]]ya sürgün edildi. [[1945]]-də Krımın muxtariyyəti ləğv olundu.
 
[[19 fevral]], [[1954]]-cü ildə [[Nikita Xruşşov]]un təşəbbüsü ilə 27 min kvadrat kilometr ərazisi olan [[Krım]] vilayəti [[Rusiya]]nın tərkibindən çıxarılaraq [[Ukrayna]]ya verilir. Xruşşovun Ukraynanın Rusiyaya birləşdirilməsinin ([[1654]]) 300 illiyi münasibətilə atdığı bu addım [[SSRİ]]-nin dağılmasından sonra Rusiya millətçilərinin kəskin etirazını doğurdu.
 
== Geoloji quruluşu ==
Sətir 33:
 
== Relyef ==
Krımın relyef xüsusiyyətləri onun geoloji quruluşu ilə əlaqədar olub, mürəkkəb inkişaf tarixi ilə müəyyənləşdirilir.
 
=== Dağlıq Krım ===
Sətir 42:
 
=== Çöllük Krım ===
Bu, hamar, demək olar ki, ideal düzənlikdir. Tarxanqut yarımadasının relyefi bir neçə yastı qalxmaları olan dalğalı sahədir.
 
== Əhalisi ==
Sətir 53:
*[http://www.ukrcensus.gov.ua/rus/results/general/nationality/ Государственный комитет статистики Украины : Численность и состав населения Украины по итогам Всеукраинской переписи населения 2001 года]
*[http://slovari.yandex.ru/dict/bse/article/00039/41700.htm Krım] – [[Böyük Sovet Ensiklopediyası]]nın məqaləsi {{ru}}
 
 
 
[[Kateqoriya:Krım|*]]