"Şərqi Türkistan" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

615 bayt çıxarıldı ,  13 il öncə
Tanrı dağı Şərqi Türküstanı iki hissəyə bölür – şimalda Cunqarya, cənubda isə Tarım hövzəsi yerləşir. Tarım hövzəsi 900 min kvadrat kilometrlik sahəsi ilə bölgənin yarısından çoxunu tutur. Hövzənin geniş hissəsi Təklaməkan səhrasına düşür. Tanrı dağları ilə [[Altay dağları]] arasında qalan [[Cunqarya hövzəsi]] isə daha əlverişli bölgə sayılır. Şərqi Türküstanın paytaxtı Urumçi də məhz bu hövzədə yerləşir.
== Tarix ==
 
Çin mənbələrində müxtəlif şəkillərdə (hoei-ho, vei-ho və s.) rastlanan uyğur adının mənası [[974]]-cü ilə aid çincə bir əsərdə “şahin sürətilə dolaşan və hücum edən” kimi göstərilib. Amma türk tarixçilər bunun doğru olmadığını, uyğur adının uy (əqrəba, müttəfiq) və gur ifadələrinin birləşməsindən yarandığını deyirlər. Bu baxımdan tarixdə ortaya çıxan “on uyğur” adının “on müttəfiq” mənasında işlədilməsi ehtimalına üstünlük verilir. Bəzi mənbələrdə isə uyğur kəlməsi təqib edən, izləyən kimi göstərilir.
 
Şərqi Türküstan tarixi türk tarixi ilə başlayır. Tarixi sənədlərə görə, Şərqi Türküstandakı məhəlli hökmdarlar ilk dəfə [[Böyük Hun İmperiyası]] nun tərkibində birləşiblər. İmperatorluğun zəifləməsi ilə çinlilərin Şərqi Türküstan torpaqlarına hücumları başlayıb. Çinlə Hun dövləti arasında toqquşmalar uzun müddət davam edib və bu zaman Şərqi Türküstan üzərindəki hakimiyyət də gah Çində, gah Hun dövlətində olub. Nəhayət, [[103]]-cü ildə Çin məğlub olaraq geri çəkilib və Göytürk dönəminə qədər Şərqi Türküstan müxtəlif xanədanların idarəçiliyində qalıb.
2.715

edits