"Metsamor AES" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

595 bayt əlavə edildi ,  5 ay öncə
[[Ermənistan SSR]]-də Atom Elektrik Stansiyasının tikintisi barədə qərar SSRİ rəhbərliyi tərəfindən 1967-ci ildə qəbul olunub. Metsamor AES-in tikintisinə 1969-cu ildə başlanılıb, həmin ildə də Metsamor şəhərinin təməli atıldı. 1970-ci ildə Metsamor özünün ilk sakinlərini qəbul etdi, onların arasında [[Sovet İttifaqı]]nın müxtəlif guşələrindən gələn 32 millətin nümayəndələri vardı.<ref>[https://jam-news.net/metsamor-atom-stansiyasi/?lang=az-AZ Metsamor atom stansiyası]</ref> 1976-ci ilin dekabrında isə AES istismara verilib. Hər biri 408 MV gücə sahib WWER-440 /230 tipli 2 yunitardan ibarətdir. Stansiya Ermənistanın paytaxtı [[İrəvan]]dan 32&nbsp;km, [[Qars]]dan 100&nbsp;km, [[İğdır]]dan isə 30&nbsp;km uzaqlıqdadır. AES dünyanın ən etibarsız reaktorlarından biridir. Stansiyanın tikilməsi zamanı SSRİ alimləri onun Ağrı dağı tektonik zonasında yerləşəcəyi üçün buna qarşı çıxmışlar. AES-in birinci enerji bloku 1976-cı ildə, ikincisi isə 1980-ci ildə istifadəyə verilib. 1983-cü ildə AES-in 3-cü və 4-cü enerji bloklarının tikintisinə başlanılsa da, 1986-cı ildə [[Çernobıl faciəsi|Çernobıl AES-də baş verən qəza]]dan sonra bu proses dayandırılıb.
 
1988-ci ildə [[Spitak zəlzələsi|Spitakdakı zəlzələ]] ilə əlaqədar AES-in fəaliyyəti 1989-cu il yanvarın 15-də dayandırılmışdı. İstifadəsi dayandırılana qədər stansiyada 48446 milyon kVt-saat elektrik enerjisi istehsal edilib. AES dayandırıldıqdan sonra 1 nömrəli blokda buxar generatorlarının korpuslarında 2 yerdə diametri 1 metr olan kəsik tədqiqat aparmaq üçün götürüldü. Bunun nəticəsində 1 nömrəli blok istifadəyə yararsız hala gətirildi. Buxar generatorlarını bərpa etmək mümkün deyil və əvəzlənməsi çox bahalıdır. AES bloklarının avadanlığı qismən komplektləşdirilmiş və satılmışdır.<ref>[https://www.seogan.ru/armyanskaya-aes.html Ermənistan AES]</ref> Ermənistan üzləşdiyi ciddi böhranla əlaqədar 1993-cü ildə AES-in fəaliyyətini bərpa etmək barədə qərar qəbul edib və 1995-ci ildə 2-ci enerji bloku işə salınıb.
 
== Texniki xüsusiyyətləri ==