"Vilm Hosenfild" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

3.394 bayt əlavə edildi ,  2 il öncə
Düzəlişin təsviri yoxdur.
Redaktənin izahı yoxdur
}}
 
'''Vilm Hosenfild''' ([[2 may|2 may,]] [[1895]] - [[13 avqust|13 avqust,]] 1952), peşəsi müəllimlik olan və [[İkinci Dünya müharibəsi|müharibənin]] sonuna qədər [[Kapitan (rütbə)|kapitan rütbəsinə]] yüksələn alman ordusu zabiti idi. [[İkinci dünya müharibəsi]] dövründə [[Nasist Almaniyası|Nasist Almaniyasının]] işğalı altında olan [[Polşa]] [[Yəhudilər|yəhudilərindən]] bəzilərinin həyatını xilas etmişdir. Bunların arasında [[Polşa]] [[Yəhudilər|yəhudisi]] olan pianoçu və bəstəkar [[Vladislav Şpilman]] da var. Bu hadisələr Vladislav Şpilmana həsr olunmuş [[Pianoçu (film, 2002)|"Pianoçu"]] filmində öz əksini tapmışdır.
 
==Həyatı==
[[2 may|2 may,]] [[1895|1895-ci]] ildə Makenseldə, mühafizəkar və dindar [[katolik]], müəllim ailəsində dünyaya gəlmişdir. [[1914|1914-cü]] ildə [[Birinci Dünya müharibəsi|Birinci dünya müharibəsinə]] qatılmış və [[1917|1917-ci]] ildə yaralanmışdı. Bunun nəticəsində ikinci dərəcəli [[Dəmir xaç ordeni]] ilə mükafatlandırılmışdı.
 
Hosenfild, [[1939|1939-cu]] ilin [[Avqust|avqustunda]] [[Vermaxt|Vermaxta]] təyin edilmişdi. Əvvəlcə Pabianisdə bir həbsxana düşərgəsinin tikintisi[[17idarəsi sentyabr]]ilə məşğul olmuş, bir müddət sonra, 1939-cu ilin dekabr ayında Veqrova təyin edilmişdi. [[19391940|19391940-cu]] ildənilin iyul ayında Varşavaya təyin edilmiş və [[17 yanvar]] [[1945|1945-ci]] ildə [[Sovet Sosialist Respublikaları İttifaqı|Sovet]] əsgərlərinə əsir düşənə qədər [[Varşava|Varşavada]] xidmət etmişdir.
 
[[1935|1935-ci]] ildən [[Nasional Sosialist Alman Fəhlə Partiyası|Nasional Sosialist Alman Fəhlə Partiyasına]] üzv olmağına baxmayaraq içində partiyaya və [[Nasizm|nasist]] ideologiyasına qarşı şübhələr artırdı. Bunun əsas səbəblərindən biri isə polyakların və yəhudilərin məruz qaldıqları işgəncələr, çəkdikləri əziyyətlər və onların acınacaqlı sonları idi. O və onun bir neçə zabit dostları həmvətənlərinin hərəkətlərinə görə utanır, həmin insanlarayəhudilərə yazığı gəlir və imkan dairəsində onlara kömək etməyə çalışırdılar.
 
[[Vladislav Şpilman|Vladislav Şpilmanın]] "Varşava gündəlikləri"ndən:
 
==Həbsi və ölümü==
Vilm, [[1945|1945-ci il,]] [[17 yanvar]] tarixində Varşavanın 30 km yaxınlığında kiçik bir [[Polşa]] kəndi olan Blonedə [[SSRİ]] əsgərləri tərəfindən əsir götürülmüş və 25 illik həbs cəzasına məhkum edilmişdi.<ref>Vogel, p. 968-69, back flap</ref> [[1946|1946-cı]] ildə Qərbi Almaniyadakı həyat yoldaşına yazdığı məktubunda həyatlarını xilas etdiyi yəhudilərin adlarını qeyd etmiş və yoldaşından onlardan kömək istəməyini xahiş etmişdi. [[1950|1950-ci]] ildə [[Vladislav Şpilman]] ona kömək edən bu alman zabitinin adını öyrənir. Öz gündəliyində [[Vladislav Şpilman]] radiodan olan əməkdaşı Ziqmund Ledniskinin əsir saxlanıldığı yerdən [[Varşava|Varşavaya]] qaytarılarkən müvəqqəti düşərgədə saxlanılan alman zabitləri ilə necə qarşılaşdığı yazır. Bu alman zabitlər arasında Vilm də vardı. Əsir düşdükdən sonra [[Polşa]] yəhudiləri onun lehinə şahidlik etsələr də məhkəmə buna inanmamışdı. Kapitan Vilm Hosenfild, böyük ehtimalla, işgəncə zamanı [[13 avqust]], [[1952|1952-ci]] ildə axşam saat 10:00-da, [[Stalinqrad]] yaxınlığındaki bir [[SSRİ]] əsir düşərgəsində dünyasını dəyişdi.
 
 
==Mükafatlandırılması==
Şpilmanın oğlu Anjey Şpilman Vilm Hosenfildinin Dünya xalqları ədalətliləri ordeni almağı üçün Yad Vaşemə müraciət etmişdir.<ref>Szpilman, ''The Pianist'', 1999. Page 222.</ref> Şpilmanın ailəsi və minlərlə insan Hosenfildin müharibə dövründə göstərdiyi davranışlarına görə bu orden ilə mükafatlandırılmağını istəmişdilər.
 
[[2007|2007-ci]] ilin oktyabrında Hosenfild ölümündən sonra Polşa prezidenti [[Lex Kaçinski]] tərəfindən Polşa xidmət nişanı (Polyakca: Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski) ilə mükafatlandırılmışdı. <ref>{{cite web |url=http://www.dziennik.pl/Default.aspx?TabId=96&ShowArticleId=63954 |title=''Dziennik'' |author= |date= |website= |publisher= |language= |access-date= |archive-url =https://web.archive.org/web/20071021083436/http://www.dziennik.pl/Default.aspx?TabId=96 |archive-date =13 oktyabr, 2007 }}</ref>
 
16 fevral, 2009-cu ildə Yad Vaşem, Kapitan Vilm Hosenfildi ölümünden sonra Dünya xalqları ədalətliləri ordeni ilə təltif edəcəyini açıqladı.<ref>{{cite web |url=http://www1.yadvashem.org/yv/en/righteous/stories/hosenfeld.asp |title=Wilhelm (Wilm) Hosenfeld - The Righteous Among The Nations |author= |date= |website= |publisher= |language= |access-date= |archive-url =https://web.archive.org/web/20160421183500/http://www.yadvashem.org/yv/en/righteous/stories/hosenfeld.asp |archive-date =21 aprel, 2016}}</ref> 19 iyun, 2009-cu ildə İsrail diplomatları Berlində Hosenfildin oğlu Detlevi mükafata layiq gördülər.<ref>[http://news.sky.com/home/world-news/article/15312581 Nazi Officer Honoured For Saving 'The Pianist']</ref>
 
== Həmçinin bax ==
[[Oskar Şindler]]
 
[[Birinci dünya müharibəsi]]
 
[[İkinci dünya müharibəsi]]
 
== İstinadlar ==