"Kimya tarixi" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

Ölçüdə dəyişiklik yoxdur ,  11 ay öncə
k
"Şrödinger" "Şredingerlə" əvəz olundu.
k ("Şrödinger" "Şredingerlə" əvəz olundu.)
 
1920-ci illərin sonu və 1930-cu illərin əvvəllərində tamamilə yeni - [[Kvant mexanikası]] -atomun quruluşu və kimyəvi əlaqələrin təbiəti haqqında fikirlər meydana çıxdı.
 
Fransız fiziki [[Lui de Broyl|Lui de Broylun]] dalğa mexanikasına əsaslanaraq [[1926]]-cı ildə Avstriya fiziki [[Ervin ŞrödingerŞredinger]] elektron dalğaları nəzəriyyəsini daha da təkmilləşdirərək elektronların diskret vəziyyətini xüsusi rəqslər kimi göstərmişdir.<ref>Schrödinger E. An Undulatory Theory of the Mechanics of Atoms and Molecules // Phys. Rev. 1926. Vol. 28. N 6. P. 1049—1070.</ref> Bir qədər əvvəl alman fiziki [[Verner Heyzenberq]] [[Kvant mexanikası|kvant mexanikasının]] müəlliflərindən biridir.Bundan əlavə, o,nüvə fizikası (elmə izospin anlayışını daxil etmişdir) və elementar hissəciklər fizikasına da əhəmiyyətli töhvələr vermişdir.<ref>Heisenberg W. Über quantentheoretische Umdeutung kinematischer und mechanischer Beziehungen // Z. Phys. 1925. B. 33. S. 879—893.</ref>
 
Atomun quruluşuna kvant-mexaniki yanaşma yeni,atomlar arasında əlaqələrin yaranmasını izah edən,nəzəriyyələrin yaranmasına səbəb oldu. Artıq [[1927]]-ci ildə V.Qeytler və Frits London kimyəvi birləşmənin [[Kvant mexanikası|kvant mexanikasını]] inkişaf etdirməyə başladılar və [[hidrogen]] molekulunun təxmini hesablamasını apardılar.<ref>Heitler W., London F. Wechselwirkung neutraler Atome und homöopolare Bindung nach der Quantenmechanik // Z. Phys. A. 1927. B. 44. S. 455—472.</ref> Heytler-London metodunun polatomik molekullara uzadılması [[1928]]-[[1931]]-ci illərdə [[Laynus Polinq]] və Con Klark Sleterin valent əlaqələri nəzəriyyəsinin yaranmasına səbəb oldu. Laynus Polinqin tədqiqatlarının bir hissəsi təbii kimyəvi birləşmələrdə orbital hibritasiyanı izah edirdi.<ref>Linus Pauling (1928). "London's paper. General ideas on bonds.". Oregon State University Libraries Special Collections. Retrieved February 29, 2008.</ref> Elektronların atomların orbitinə s, p və başqa düzülüşlərini izah edirdi. Karbon atomunda elektronların bir 2s və üç 2p orbitlərində yerləşdiyini və sp³ hibritləşmənin olduğunu müəyyən etdi. Digər bir sahədəki kəşfi isə ionlaşmış birləşmələr əmələ gətirən atomların bir-biri ilə elektron mübadiləsi aparmağı hadisəsi idi. Kovalent birləşən atomların isə elektron mübadiləsi aparmadığını, bəzi elektronlardan isə ortaq istifadə etdiklərini müəyyənləşdirdi. Kimyəvi birləşmələrin ayrılması üçün çoxlu enerjinin gərəkli olduğunu bildirdi.{{Sfn|Зефирова|2007|с=81—85}}{{Sfn|Соловьев, Трифонов, Шамин|1984|с=106—109}}
129

edits