"Böyük Moskva knyazlığı" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.7
Redaktənin izahı yoxdur
(Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.7)
Moskva knyazı [[III İvan]]ın dövründə rus torpaqlarının Moskva ətpafında birləşdirilməsi çox sürətlə davam edirdi. O, [[Ro­stov knyazlığı|Ro­stov]] və [[Yaroslavl knyazlığı|Yaroslavl]] knyazlıqlarının varlığına son qoydu. Böyük Novqorod boyar­ları isə hər vasitə ilə öz müstəqilliklərini qoruyu saxlamağa çalışırdılar<ref>«Собр. Госуд. Гр. и Догов.», I, № 28</ref>.
 
Onların Bö­yük Litva knyazından kömək istəməsi III İvanın Novqorod üzərinə yürüşünə səbəb oldu. [[1471]]-ci ildə baş vermiş [[Şelon döyüşü]]ndə Moskva knyazı III İvan qalib gəldi. 1478-ci ildə Böyük Novqorod torpağı Moskva tərəfindən tamamilə işğal edildi<ref>«Собр. Госуд. Грам. и Дог.» I, № 43, 44, 49, 55</ref>. Moskva knyazlığı geniş işğallar yolu ilə öz ərazisini genişləndirmək si­yasəti yeritməyə başladı. Növbəti işğal hədəfi şimalda və Volqaboyunda yaşa­yan türk xalqları oldu. Öz müstəqilliyini və istiqlaliyyətini itirən həmin xalqlar [[ruslaşdırma]] və [[xristianlaşdırma]] siyasəti ilə üz-üzə qalmalı oldular<ref>[http://www.ortho-rus.ru/titles/hronology.htm{{Cite web |title=Хронология РПЦ со времени Крещения Руси до наших дней] {{Wayback|url=http://www.ortho-rus.ru/titles/hronology.htm |access-date=2020-03-10 |archive-date=2010-11-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101127222945/http://www.ortho-rus.ru/titles/hronology.htm |url-status=unfit }}</ref>. Moskva knyazlığı ətpafında birləşən rus knyazlıqları öz müstəqilliklərini tam itirdilər. Mərkəzləşmiş dövlət yarandı. Mərkəzi dövlətdə böyük knyaz və boyar duması idarə edirdi<ref>«Собр. Госуд. Грам. и Дог.», I, № 33</ref>.
 
Dumanın tərkibi keçmiş knyazlardan və onların varislərindən ibarət idi. Böyük knyaz 1497-ci ildə təhkimçilik hüququnun tətbiq edilməsi üçün fərman verdi. Fərmana görə kəndlinin öz ağasının torpağından ancaq ildə bir dəfə, [[Yuri günü]]nə bir həftə qalmış, yaxud bir həftə sonra çıxıb getmək hüququ var idi. Beləliklə, ümumdövlət təhkimçlik sistemi yaradılmasının əsası qoyuldu<ref name="Дьяконов">''[[Дьяконов, Михаил Александрович|Дьяконов М. А.]]'' {{BEEL|Россия/Русское право/История русского права}}</ref>.