"Müqəddəs Yelisey" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

15 bayt əlavə edildi ,  9 ay öncə
k
Düzəlişin təsviri yoxdur.
k
k
Müqəddəs Yelisey ilə bağlı əfsanənin “[[Alban ölkəsinin tarixi|Albaniyanın tarixi]]”ndə iki versiyası var. Hər iki versiyada Müqəddəs Yeliseyin [[Kiş kilsəsi|Kiş]]<nowiki/>də ilk kilsənin əsasını qoyduğu, Yerusəlimdə İsanın qardaşı, Həvari Yaqub tərəfindən Albaniyanın ilk patriarxı kimi təqdis olunduğu qeyd edilir. Lakin versiyalar əfsanənin davamı ilə bağlı məsələdə fərqlənir.
 
Bu versiyaya əsasən Eqişe [[Həvari Faddey|Müqəddəs Faddey]]<nowiki/>in tələbəsi idi. Müqəddəs Faddeyin [[maskutlar]] tərəfindən şəhid edilməsindən sonra [[Yerusəlim]]ə qayıdaraq, hadisə barədə digər həvarilərə danışıb və orada Yerusəlimin ilk patriarxı, [[İsa Məsih]]in qardaşı [[Həvari Yakov]] tərəfindən təyinat almışdı. Daha sonra [[Yerusəlim]]dən [[İran]]a oradan da maskutların ölkəsinə gəlir və öz təbliğatına [[Çola]]da başlayır, oradan [[Uti]] vilayətindəki Soğarn şəhərinə gəlir. Soğarnda çoxlu şagird yığır və çoxunu dinə gətirir. 3 şagirdindən biri şəhid edilir, digər ikisi Yeliseyi tərk edir. Bundan sonra isə Gis zonasına gələrək [[Kiş kilsəsi]]ni tikir. Lakin bəzi tədqiqatçılar bu marşrutun doğruluğuna inanmır. Onların fikrincə Yelisey əvvəl [[Uti]] vilayətinə gəlmiş, [[Kiş]], [[Çola]], [[Axtı]], [[Zrıx]], [[Müxrək]], [[Qelmets]] marşrutu ilə hərəkət etmişdir.<ref>Ибрагимов Г. Христианство у цахуров. Альфа и Омега. № 1(19). М., 1999. С.174.</ref> Araşdırmaçıların fikrincə Müqəddəs Yelisey 60-cı illərdə fəaliyyət göstərmişdir.<ref>Kanançev Z. - Qafqaz Albaniyası həvari xristianlığı tarixindən. Almanax «The history of Caucasus» №2. Bakı, 2002. səh.62-63.</ref> Kişdə kilsəni tikdikdən sonra bütpərəstlərin yandıraraq tanrılara insan qurban verdiyi, müqəddəs sayılan Zerqoyn düzənliyinə çatır. Burada kimliyi naməlum şəxslər tərəfindən şəhid edilərək cəsədi Homenk ([[Qelmets]]) kəndində şəhid edilmişdir və bir çuxura atılmışdır.<ref>C. F. J. ''Dowsett'' (1961), “[[Alban ölkəsinin tarixi|Albaniyanın tarixi]]” (The History of Caucasian Albanians), II kitab, 48-ci fəsil</ref>
 
İkinci versiyada bu kimi detallı məlumatlar verilməsə də, bu versiyaya görə [[İsa]]<nowiki/>nın şagirdlərindən biri Yelisey Yerusəlimdə İsanın qardaşı, Həvari Yaqub tərəfindən təqdis edilərək Ermənistanda hərhansı bir kilsə olmazdan əvvəl Kişdə kilsə tikir. [[Zaza Aleksidze]]<nowiki/>nin fikrincə Müqəddəs Yeliseyin şəhid edildiyi yer [[Kürmük məbədi|Kürmük]]<nowiki/>dür. Belə ki, “Kur” [[Udi dili|udicə]] "''quyu, çuxur, çala''" mənalarını verir, "-mux" isə [[Qafqaz albanlarının dili|Qafqaz Albanlarının dili]]<nowiki/>ndə çoxluq bildirən şəkilçidir. Tədqiqatçıların fikrincə Kürmük məbədi Yeliseyin şəhid edildiyi yerdə tikilə bilərdi.<ref>J. Gippert, W. Schulze, Z. Aleksidze, J.-P. Mahé - The Caucasian Albanian Palimpsests of Mount Sinai, Brepols Publishers, <nowiki>ISBN 978-2-503-53116-8</nowiki>, 2008; 1-ci cild, səh. xii</ref> Bu iki versiya arasındakı əsas fərqin Həvari Faddeyin tələbəsi olmağa bağlayan Aleksidze birinci hekayənin Yeliseyin birbaşa Yerusəlimdən təqdis edilmədiyini, sonradan, dolayı yola Ermənistana xristianlığı gətirən Faddeyin tələbəsi olduğunu deyir. O, bu hekayəni əfsanəyə sonradan əlavə edilmiş erməni uydurması sayır.