"Osetin piroqu" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

113 bayt çıxarıldı ,  1 il öncə
File → Fayl, Şəkil → Fayl using AWB
(Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.8)
(File → Fayl, Şəkil → Fayl using AWB)
[[ŞəkilFayl:Ossetian pirogi are put in the center of festive table.jpg|thumb|rigth|250px]]
 
'''Osetin piroqu'''-({{lang-os|чъиритæ}}; в — ''къеретæ'') [[Xəmir]] və içlikdən ibarət [[piroq]]<nowiki/>dur.
 
== Haqqında ==
Diametri 30-40 sm, qalınlığı isə 2 sm olur. Bəzən üçbucaq formasında olur. Məşhur Osetin piroqunun tarixi 1 əsrə aiddir. Osetin mətbəxinin tarixinə [[Osetinlər|Osetin]] xalqının tarixi də təsir etmişdir (məs: skif, sarmat, alanlar) ki, onun da tərkibində süd və ət məhsulları üstünlük təşkil edir. Əvvəllər Osetin [[Piroq|piroqlarıpiroq]]ları mayasız xəmirlərdən hazırlanırdı. Adətən o nazik olurdu və onun hündür olması onu hazırlayanın bacarıqsız olmasını göstərirdi.<ref>[http://ironau.ru/ocherk/index.html Абаев В. И. Краткий грамматический очерк осетинского языка]</ref>
 
== Çeşidləri ==
[[ŞəkilFayl:Fydzhin cut.jpg|thumb|Kəsilmiş Osetin piroqu]]
 
İçliyindən asılı olaraq Osetin piroqlarının müxtəlif adları olur.<ref>[http://ironau.ru/zaim.html Осетинские заимствования в русском языке]</ref>
Əsas növləri:
 
Davondjin (осет. давонджын, дабонгун) —[[Limon]] yarpaqları ilə Osetin [[Pendir|pendirlipendir]]li [[piroq]]
 
Kabuskadjin (осет. къабускаджын, къабускагун) — Doğranmış [[kələm]] və [[pendir]]<nowiki/>li [[piroq]]
 
Kartofjin (осет. картофджын, картофгун) — [[Kartof|Kartoflu]]lu və [[Pendir|pendirlipendir]]li [[piroq]]
 
Nasdjin (осет. насджын, насгун) — Doğranmı [[Yemiş|yemişliyemiş]]li [[piroq]]
 
Xabizdjin (осет. уæлибæх, хæбизджын, æхцин, цихтгун) — Yumru formada Osetin [[Pendir|pendirlipendir]] li
 
Artadzıxon (осет. æртæдзыхон, сæфсат) — Üçbucaq formasında [[Pendir|pendirlipendir]]li [[piroq]]
 
Fıdjin (осет. фыдджын, фидгун) —Doğranmış mal ətli piroq
 
Kadurdjin (осет. хъæдурджын, хъæдоргун) — [[Lobya|Lobyalı]] [[piroq]]
 
Çaxaradjin (осет. цæхæраджын, дзæхæрагун) — [[Çuğundur]] və [[Pendir|pendirlipendir]]li [[piroq]]
 
Kadındzjin (осет. хъæдындзджын, гъæдзиндзгун) — Yaşıl [[soğan]] və Osetin [[Pendir|pendirlipendir]]li [[piroq]]
 
Zokodjin (осет. къозоджын, зокъоджын, къозогун) — [[Göbələklər|Göbələkli]] [[piroq]]
 
== Tarixi ==
Osetin piroqunun qədim tarixinə əsasən [[bayram]] və toy məclislərində stola üç [[piroq]] qoyulur ki, onun biri Tanrı üçün, digəri [[Günəş]] üçün, digəri isə [[Yer]] üçün olmalıdır. Ancaq yas mərasimlərində iki [[piroq]] qoyulur. Biri əskik olur ki, buda [[Günəş|Günəşin]]in şərəfinə qoyulan olur ki, oda dünyasını dəyişən adama ithaf olunur.<ref>«В отличие от первого варианта, [на траурной трапезе] отсутствует средний пирог, символизирующий „солнце“, а символы „земли“ и „бога“ остаются неизменными. В осетинской народной поэзии, связанной с похоронно-поминальной обрядностью, часто употребляется оборот „мæ хур бахуыссыд; мæ хур аныгъуылд / погасло моё солнце; закатилось моё солнце“. В этой же связи — осетинская паремия „Нæ дуне йыл баталынг / Покрылся мраком его мир“» // Вилен Уарзиати. [http://www.anaharsis.ru/biblio/Vilen/Uarz_83.htm О столике «фынг» и ритуальной пище осетин] {{Vebarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140714180324/http://www.anaharsis.ru/biblio/Vilen/Uarz_83.htm |date=2014-07-14 }}.</ref>
 
== Kaloriliyi ==
1 kq Osetin piroquna 300 qr xəmir və 700 qr içlik qoyulur.<ref>[https://pirogor.ru/blog/kaloriinost-osetinskih-pirogov/ Калорийность осетинских пирогов] (рус.). ''pirogor.ru''. pirogor.ru. <small>Проверено 26 августа 2017.</small></ref>
 
{| class="wikitable"
 
== Müasir dövrdə ==
Kafe və restoran persanalının fikrinə görə Osetin [[Piroq|piroqlarıpiroq]]ları [[Pitsa|pizzaya]] bərabər hesab edilərək çox sifariş olunurş Bu piroqları bişirib və çatdırılmasını təşkil edən nəinki Osetiyada həm də [[Rusiya]]<nowiki/>nın bir çox şəhərlərində, [[Ukrayna|Ukraynada]]da da bu cür sexlər fəaliyyət göstərir.O milli yemək kimi [[UNESCO|Yuneskonun]] mədəni irsinə daxil edilmişdir.<ref>[http://www.yuga.ru/news/391475/ Осетинские пироги могут включить в список ЮНЕСКО благодаря школьнику]</ref><ref>'''↑''' http://gradus.pro/vos-miklassnik-iz-severnoj-osetii-dobivaetsya-vklyucheniya-osetinskih-pirogov-v-spisok-yunesko/</ref>
 
== İstinadlar ==
40.420

edits