"Ayaz Mütəllibov" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

28 bayt əlavə edildi ,  4 ay öncə
Teq: 2017 viki-mətn redaktoru
Teq: 2017 viki-mətn redaktoru
 
== Siyasi fəaliyyəti ==
1988-ci ildən Nazirlər Sovetinin sədri olub. 1990-cı ilin yanvar ayında Azərbaycan Kommunist Partiyası Mərkəzi Komitəsinin birinci katibi, daha sonra – 1990-cı ilin may ayının 18-də Azərbaycan SSR-in Ali Soveti tərəfindən Azərbaycan SSR prezidenti seçilib. Hakimiyyətdə olduğu dövrdə Ermənistanla Azərbaycan arasında olan Dağlıq Qarabağ münaqişəsini Sovet ordusunun köməyi ilə Azərbaycanın xeyrinə həll etməyə çalışıb. Bundan başqa həmçinin ölkədə baş verən və AXC-nin rəhbərlik etdiyi etirazları da Sovet ordusunun köməyindən yatırmağa çalışıb.{{Mənbəsiz}}
 
1990-cı ilin iyulundan 1991-ci ilin avqustuna kimi Sovet İttifaqı Kommunist Partiyası MK-nin və Sov.İKP MK-nin Siyasi Bürosunun üzvü olmuşdur. 1991-ci ilin avqustunda [[Moskva]]da SSRİ prezidenti [[Mixail Qorbaçov]]a qarşı baş verən [[Avqust qiyamı (SSRİ)|Avqust qiyamını]] dəstəkləyən az sayda respublika rəhbərlərindən biri də Ayaz Mütəllibov idi. Lakin 2016-cı ildə verdiyi müsahibədə Mütəllibov bunu inkar edərək çevrilişi dəstəkləmədiyini deyib.<ref>[https://haqqin.az/news/78162 Ayaz Mütəllibov: "Bu, düşmənlərimin böyük hiyləgərliyi idi"]</ref>
1991-ci il sentyabrın 8-də ümumi seçkilərdə Azərbaycanın prezidenti seçilmişdir. Prezident seçilməsinə baxmayaraq müxalif AXC hərəkatının təzyiqi nəticəsində Azay Mütəllibov Ali Soveti buraxdı onun yerinə Azərbaycan Respublikasının Parlamenti olan Milli Məclis təşkil edildi və oradakı 50 nəfərlik deputat yerlərinin yarısı müxalifətə verildi.<ref>[http://poli.vub.ac.be/publi/crs/eng/0101-02.htm POLITICS, PARTIES AND PRESIDENTS IN TRANSCAUCASIA]</ref>
 
1992-ci il fevralın 25-dən 26-na keçən gecə Xocalıda ermənilər rus ordusunun köməkliyi ilə dəhşətli qətliam törədirlər, azərbaycanlıları soyqırıma məruz qoyurlar (bax: [[Xocalı soyqırımı]]). Bu faciədən sonra Milli Məclisdə xalqın dəstəyini qazanan o vaxtkı müxalifət növbədənkənar sessiyanın çağırılmasına nail olur və Ayaz Mütəllibovu tutduğu vəzifədən istefa verməyə məcbur edir. Nəticədə 1992-ci il martın 6-da istefa verir.{{Mənbəsiz}}
 
Həmin ilin mayında faciənin səbəblərini araşdıran komissiya Ayaz Mütəllibovun günahını təsdiq edən faktlar aşkar etmədiyindən{{mənbəsiz}} Ali Sovet öz qərarını ləğv edir və onu mayın 14-də vəzifəsinə qaytarır. Lakin müxalif cəbhədə duran "Xalq Cəbhəsi"nin təzyiqi altında Ayaz Mütəllibov yeniden istefası barədə sənədi imzalamalı olur{{mənbəsiz}} və ölkəni tərk edir. O vaxtdan etibarən o, 1992-ci ildən 2012-ci ilə qədər Moskvada yaşayıb. 2012-ci ildə yenidən Azərbaycan qayıdıb.{{Mənbəsiz}}
 
[[Azərbaycan Sosial Demokrat Partiyası]]nın həmsədri olub.{{Mənbəsiz}}
 
Azərbaycanda sabiq prezidentə cinayət işləri qaldırılıb. Baş Prokurorluq Ayaz Mütəllibovu Nazirlər Sovetinin sədri və prezident vəzifələrində işlədiyi, habelə istefa verəndən sonrakı dövrdə çoxsaylı ağır cinayət əməlləri törətməkdə ittiham edir<ref>{{Cite web |title=AYAZ MÜTƏLLİBOV: "TALEYİMİN ƏSİRİYƏM" |url=http://mediaforum.az/articles.php?lang=az&page=02&article_id=20100513062539817 |access-date=2010-05-14 |archive-date=2010-05-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100524191330/http://mediaforum.az/articles.php?lang=az&page=02&article_id=20100513062539817 |url-status=dead }}</ref>.