"Çökmə süxurlar" səhifəsinin versiyaları arasındakı fərqlər

181 bayt çıxarıldı ,  10 ay öncə
Düzəlişin təsviri yoxdur.
kRedaktənin izahı yoxdur
Redaktənin izahı yoxdur
 
'''''Çökmə süxurlar''''' maddələrin su mühitində, az-az hallarda havadan və [[buz]]lağın fəaliyyəti nəticəsində quruda və ya [[dəniz]]də və [[okean]]da çökdürülməsi əmələ gəlir
 
'''''Çökmə süxurlar''''' maddələrin su mühitində, az-az hallarda havadan və [[buz]]lağın fəaliyyəti nəticəsində quruda və ya [[dəniz]]də və [[okean]]da çökdürülməsi əmələ gəlir
 
== Haqqında ==
== Dinamik çökmə süxur kompleksləri ==
Dinamik çökmə süxur kompleksləri [[Yer qabığı|Yer qabığının]] həm geniş və həm də məhdud sahələrini əhatə edən ehtizazi hərəkətlərin müxtəlif mərhələlərində əmələ gələn kompleksləridir. [[Dəniz|Dənizin]] [[Transqressiya|trans­qressiyasına]] uyğun gələn ərazinin çökəlməsi bu hərəkətlərin başlanğıcı kimi qəbul edilir; bu mərhələdə transqressiv dinamik kompleksi təşkil edən [[konqlomerat]], [[Qum (torpaq)|qum]] və alevrolitlər, qismən [[gillər]], humid zonalarda bunlarla assosiasiya təşkil edən Al, Fe, Mn filizləri, [[fosforitlər]], bəzən kömürlər, arid zonalarda isə [[Gips (mineral)|gipslər]] toplanır. Ərazinin çökəlməsi başa çatdıqdan sonra hövzənin sərhədləri və dərinliyi az dəyişən stabil mərhələ gəlir. Bu zaman humid zonada əsasən gil, karbonat və silisium süxurları; dənizkənarı paralik (sahiləyaxın) zonada - kömürlər; arid zonada - gil, dolomit və silisiumlu süxurlar, hövzənin kənar hissəsində isə fosforitlər, [[Hologen süxurlar|halogen süxurlar]] (gips, halitit, kalium duzları) əmələ gəlir. Bütün bu süxurlar stabil kompleks təşkil edir. Qalxma (dənizin reqressiyası) mərhələsində yenidən qırıntılı süxurlar top­lanır. Humid zonalarda bu mərhələ ilə çox qalın kömür yığımları, arid zonalarda isə duzəmələgəlmə əlaqədardır.
 
== Həmçinin bax ==
 
* [[Coğrafi komponentlər]]
*[[Yer qabığı]]
*[[Transqressiya]]
 
== Mənbə ==
 
* {{Kitab3|müəllif=|başlıq=Geologiya terminlərinin izahlı lüğəti|yer=Bakı|nəşriyyat=Nafta-Press|il=2006|səhifələr=679}}
 
[[Kateqoriya:ÇöküntülüÇökmə dağsüxurlar| süxurları]]
[[Kateqoriya:Coğrafi terminlər]]
[[Kateqoriya:Geomorfoloji terminlər]]