Çakreşvari-Siva məbədi

Hindistanda hindu məbədi

Çakreşvari-Siva (hind चक्रेश्वरी शिव, oriya ଚକ୍ରେଶ୍ଵରୀ ଶିବ) — Hindistanın Orissa ştatının Bhubaneşvar şəhərində yerləşən hindu məbədi. Məbəd XXI əsrlərdə tikilən məbəd, hindu tanrısı Şivaya həsr olunmuşdur. Məbud linqam məbədin içərisində, dairəvi bir yoni-pithada yerləşir. Məbəd şəxsi yaşayış tikililəri ilə əhatə olunmuşdur. Məbəd böyük əhəmiyyət kəsb edir. Buna görə də, Sivaratri, DivaliSankranti kimi müxtəlif rituallar burada müşahidə olunur. Məbəd həmçinin, RudrabhisekaÇandrabhiseka mərasimləri üçün müqəddəs bir yerdir.[1]

Hinduizm
Çakreşvari-Siva
oriya ଚକ୍ରେଶ୍ଵରୀ ଶିବ
20°14′25″ şm. e. 85°50′04″ ş. u.
Ölkə Hindistan
Bölgə Orissa
Şəhər Bhubaneşvar
İnşası XXI əsr
Memarlığı Kalinqa memarlığı
İlahi gücü Şiva
Çakreşvari-Siva məbədi xəritədə
Çakreşvari-Siva məbədi
Çakreşvari-Siva məbədi

MemarlıqRedaktə

Məbəd alçaq bir platformada yerləşir. Plana əsasən məbədin vimanası və rekonstruksiya edilmiş bir giriş eyvanı var. Vimana (azərb. ibadətgah‎) pançaratha və giriş eyvanından ibarətdir. Yüksəkliyində, vimana rekha qaydası ilə pabhaqadan kalasaya qədər uzanır. Aşağıdan yuxarıya məbədin badası, qandisi və mastakası var. Məbəddə 3 mərtəbəli bada, yəni triaqa bada var. Məbədin aşağı hissəsində yerləşən pabhaqanın dörd qəlibləməsinin xura, xumba, patabasantası var.

Digər xüsusiyyətlərRedaktə

Lalatabimbada, Qaca-laksminin həmişəki yerində, dörd-qollu hindu tanrısı Qaneşanın heykəli var. Lalatabimba QaneşaSarasvatinin rəsmləri ilə əhatə olunmuşdur. Məbədin qarşısında, ParvatiKartikeyanın şəkilləri, cənubunda isə bir amlaka daşı var.

Dekorativ xüsusiyyətlərRedaktə

Qapının yan taxtaları xaricdən və daxildən puspa saxa, nara, saxapatra saxa kimi manuskript əsərlərdən ibarət üç şaquli zolaqla bəzədilmişdir. Qapının yan taxtalarının təməlində, hər iki tərəfdə də dvarapala nişləri var. Nişlər sağ əllərində trident, sol əllərində isə varada saxlayan iki-əlli Saivite dvrapala saxlayır. Qapının yan taxtalarının üzərində yerləşən arxitrav nişli Navaqrahalarla gözəl şəkildə oyulmuşdur. Surya əllərində bir şanagüllə, Rahu aypara, Ketu isə ilan quyruğu saxlayır.

İstinadlarRedaktə

  1. Pradhan, Sadasiba (2006). Lesser Known Monuments of Bhubaneswar. ISBN 81-7375-164-1.