Eynəkli pinqvin

Quş növü
Eynəkli pinqvin
African penguins Boulder Bay 1.jpg
Elmi təsnifat
Aləmi: Heyvanlar
Tip: Xordalılar
Sinif: Quşlar
Dəstə: Pinqvinkimilər
Fəsilə: Pinqvinlər
Cins: Eynəkli pinqvinlər
Növ: Eynəkli pinqvin
Elmi adı
Spheniscus demersus
(Linnaeus, 1758)
Areal
African penguin distribution.jpg

Wikispecies-logo.svg
Vikinnövlərdə
təsnifat

Commons-logo.svg
Vikianbarda
axtar

ÜTMS [1]
NCBI {{{1}}}

Eynəkli pinqvin[1] və ya Afrika pinqvini (lat. Spheniscus demersus) — Eynəkli pinqvinlər cinsinə daxil olan növ.

Xarici görünüşRedaktə

Öz cinsinin ən böyük nümayəndəsidir. Uzunluğu 65-70 sm, çəkisi 3-5 kq təşkil edir. Öz cinsinin digər nümayəndələri kimi onunda önü ağ, arxası isə qara rəngdə olur.

YayılmasıRedaktə

Arealı Cənubi Afrika, Namibiya və yaxınlıqda yerləşən adaların sahillərində yayılmışdır. 1900-cu ildə populyasiyanın sayı 2 mln, 2015-ci ildə isə sayı 140-180 min baş olmuşdur.

Həyat tərziRedaktə

Bu növün nümayəndələri 20 km/s sürətlə suyun 100 m dərinliyinə üzə bilirlər. Suyun altında 2-3 dəqiqə qala bilirlər. Qida arxasınca 70–120 km dəniz daxilinə üzürlər. 2015-ci ildə Tiflisdə baş vermiş daşqın zamanı Tiflis zooparkından eynəkli pinqvin Kür çayı ilə 60 km aşağı axara doğru üzmüşdür[2]. Əsasən kiçik balıqlarla qidalanırlar[3]. Onların əsas düşmənləri: Köpək balıqları, dəniz pişikləri, qağayıları, insanlar və tənha pişiklər[4].

Qışqırıqları eşşək səsinə bənzəyir. Bu canlılar 10-12 il yaşaya bilirlər. 4-5 ilə nəsil verirlər. İki yumurta qoyan qişi ilə yanaşı erkəklərdə yumurtanın inkubasiyasında iştirak edir.

QorunmasıRedaktə

Növ Beynəlxalq Qırmızı Kitaba daxil edilmişdir. Növün sayı XX əsrdə yumurtlarının kütləvi yığılması sayəsində sayları olduqca azalmışdır. 1900 - 1930 illərdə il ərzində 450 min, 1950-ci illərdə ilə 100 min yumurta yığılmışdır. Təkcə 1919-cu ildə 600 min yumurta yığılır.

QalereyaRedaktə

ƏdəbiyyatRedaktə

  • Бейчек В., Штясны К. Птицы. Иллюстрированная энциклопедия. — М.: Лабиринт-пресс, 2004. — 288 с.
  • Коблик Е. А. Разнообразие птиц. Часть 1. — М.: Издательство Московского университета, 2001.
  • Жизнь животных. В 7 томах. Т. 6. Птицы. — М.: Просвещение, 1986. — 527 с.

MənbəRedaktə

  1. Гладков Н. А., Рогачева Э. В., Сыроечковский Е. Е. Надотряд Плавающие птицы (Impennes) // Жизнь животных. Том 6. Птицы / под ред. В. Д. Ильичева, И. В. Михеева, гл. ред. В. Е. Соколов. — 2-е изд. — М.: Просвещение, 1986. — С. 36—37. — 527 с.
  2. Tiflis zooparkından qacan pinqvin Azərbaycan sərhədinə qədər üzə bilmişdir
  3. "Spheniscus demersus". 2008-06-09 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-01-05.
  4. "Arxivlənmiş surət". 2008-06-09 tarixində orijinalından arxivləşdirilib. İstifadə tarixi: 2017-01-05.