Göstərmələr (lat. Phasmatodea) polineopteralar (lat. Polyneoptera) dəstəüstünə aid heyvan dəstəsi.

?Göstərmələr
Phasmatodea
Walkingstick - Diapheromera femorata.JPG
Diapheromera femorata (Say, 1824)
Elmi təsnifat
Aləmi:Heyvanlar
Yarımaləm:Eumetazoylar
Bölmə:İkitərəflisimmetriyalılar
Yarımbölmə:İlkağızlılar
Ranqsız:Ecdysozoa
Tip:Buğumayaqlılar
Sinif:Həşəratlar
Yarımsinif:Qanadlılar
İnfrasinif:Yeniqanadlılar
Dəstəüstü:Polineopteralar
Dəstə: Göstərmələr
Elmi adı
Phasmatodea Brunner, 1893
Yarımdəstələri

  • Agathemerodea
  • Timematodea
  • Verophasmatodea
Wikispecies-logo.svg
Vikinövlərdə
sistematika
Commons-logo.svg
Şəkil
axtarışı
ITIS  
NCBI  
EOL  

Ümumi məlumatRedaktə

Göstərmələrin çox nazik, uzunsov, bəzən də enli yarpaqşəkilli bədəni vardır. Baş hissəsi iri deyildir və proqnatik tipdədir. Bığcıqları sapşəkilli və ya qılşəkillidir, bəzən də çoxbuğumlu olur. Ağız orqanları gəmiricidir. Ayaqları eyni ölçüdədir, pəncələri demək olar ki, 5 buğumludur. Qanadları adətən olmur, olanda da ön qanadlar arxa qanadlara nisbətən qısa olur. Qarın hissəssi 10 buğumludur, qurtaracağında bir buğumlu serqi və dişilərdə isə yumurtaqoyan vardır. Göstərmələr bitki ilə qidalanırlar. Ən çox otluq sahələrdə, həmçinin kolluqlarda rast gəlinir və yavaş hərəkət edirlər. Yaşadıqları bitkilərin rənginə uyğun olaraq, yaşıl, qonur və ya boz rəngdə olurlar. Rəng və quruluşlarına görə bitkilərin müəyyən hissələrinə oxşayırlar ki, bununla da öz döşmənlərindən mühafizə olunurlar. Həmçinin kateleptik vəziyyətinə düşərək hərəkətsiz olmaq xüsusiyyətinə də malikdirlər[1].

Sceptrophasma bituberculatum (Redtenbacher, 1889) Azərbaycanda yayılmış yeganə növdür. Rəngi bozdur. Şoranotu, yovşan kollarında tez-tez nəzərə çarpır, ətraf bitkilərin fonuna tamamilə uyğun gəlir. Uzunluğu 50-80 mm-ə çatır[2].

TəsnifatıRedaktə

  • Agathemerodea
    • Agathemeridae
  • Timematodea
    • Timematidae
  • Verophasmatodea
    • Anareolatae infradəstəsi
      • Diapheromeridae
      • Phasmatidae
    • Areolatae infradəstəsi
      • Aschiphasmatidae
      • Bacillidae
      • Heteropterygidae
      • Phylliidae
      • Heteronemiidae
      • Pseudophasmatidae

İstinadlarRedaktə

  1. Ağayev B.İ., Zeynalova Z.A. Onurğasızlar zoologiyası. Bakı: Təhsil, 2008, (568 s.) səh.452.
  2. Azərbaycanın heyvanlar aləmi. II cild. Buğumayaqlılar tipi. Bakı: Elm, 2004, (388 s.) səh. 112-113.

MənbəRedaktə