Yese — Kartli çarı.

I Yese
Əliqulu xan
იესე I
ალიყული-ხანი
bayraqKartli çarı
1714 — 1716
Sələfi Keyxosrov
Xələfi VI Vaxtanq
bayraqKartli çarı
1724 — 1727
Sələfi VI Vaxtanq
Xələfi Osmanlı işğalı (sonra II Teymuraz)
Şəxsi məlumatlar
Doğum tarixi
Doğum yeri
Vəfat tarixi
Vəfat yeri
Sülalə Baqrationi
Atası Levan
Anası Tinatin Avalişvili
Həyat yoldaşları Mariam Orbeliani
Yelena Baqrationi
Uşağı
Hərbi xidmət
Rütbəsi general

King Jesse khelrtva (vect).svg
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

HəyatıRedaktə

Yese 1680-ci ildə qəyyum Levanın və ikinci həyat toldaşı Tinatin Avalişvilinin oğlu olaraq doğulmuşdu. Müsəlman olduqdan sonra Əliqulu xan adını götürən Yese 1708-1709-cu illərdə Kirman naibi, 1709-1711-ci illərdə isə Kirman bəylərbəyi olmuşdu. 1711-1714-cü illərdə isə Səfəvi ordusunun topçubaşı (artilleriya üzrə baş komandan) olmuşdu.

HakimiyyətiRedaktə

1714-cü ilin martında VI Vaxtanq İslamı qəbul etmədiyi üçün onun yerinə çar olmuşdu. II David ilə ittifaq quran çar 1716-cı ilin iyunu çarlıqdan kənarlaşdırılaraq yerinə VI Vaxtanq gəldi.

Həbs və dini dəyişiklikRedaktə

Yesse Telaviyə köçdü və III Bakarın qəyyumluğu altında yaşamağa başladı. 1721-ci ildə VI Vaxtanq tərəfindən Kartli ədalət naziri təyin edildi. II Konstantin Baqrationinin hücuma hazırlaşdığını eşidən Yese 1723-cü ildə Osmanlıya qaçaraq sünni oldu və 1724-cü ildə Mustafa paşa adı ilə çar elan edildi. 1727-ci ildə öləndən sonra isə çarlıq institutu ləğv edildi.

AiləsiRedaktə

Yese 2 dəfə ailə qurmuşdu:

  1. Teymuraz Baqrationi (1720—1788) - gələcək katolikos I Anton
  2. David (1716-1738)
  3. Nikolas
  4. İoane (ö. 1717)
  5. Xoreşan
  6. Anastasiya