Oğuz şəhəri (əvvəlki adı (1991-ədək) Vartaşen şəhəri)Azərbaycanda şəhər , Oğuz rayonunun inzibati mərkəzi.

Şəhər
Oğuz
Oğuz şəhəri, AFRA Hotel - 4.jpg
Gerb
Gerb
41°11′31″ şm. e. 47°10′14″ ş. u.
Ölkə Azərbaycan Azərbaycan
Rayon Oğuz rayonu
İcra başçısı Eyvaz Qurbanov
Tarixi və coğrafiyası
Əsası qoyulub neolit dövründən bəri
Əvvəlki adı Vartaşen
Sahəsi 1077 km2 [1] km²
Mərkəzin hündürlüyü 545±1 m
İqlimi subtropik
Saat qurşağı UTC+4
Əhalisi
Əhalisi 7400 [2] nəfər (2019)
Milli tərkibi 85.14% - azərbaycanlılar, 11.99% - ləzgilər, 0.35% - ruslar, 0.21% - yəhudilər, 0.18% - udilər və 2.13%- digər [3]
Rəsmi dili Azərbaycan dili
Rəqəmsal identifikatorlar
Telefon kodu +994 024 21[4]
Poçt indeksi AZ 4800
Nəqliyyat kodu 48[5]
oguz-ih.gov.az  (azərb.)
Xəritəni göstər/gizlə
Oğuz xəritədə
Oğuz
Oğuz
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar
Disambig.svg Bu məqalə Oğuz şəhəri haqqındadır. Oğuz rayonu üçün Oğuz rayonu səhifəsinə baxın.

TarixiRedaktə

Vartaşenin çoxdan qurulduğu, Bejanov tərəfindən sübut edildiyi kimi, bir çoxu kəndin yanında olduğu kimi, qədim kurqan və qəbiristanlıqlardır. Vartaşen və Nid qəsəbələri, əfsanələrə görə, qədim dövrlərdə Kürün cənubundakı qədim erməni Utik vilayətində məskunlaşmış Utievlər və ya biri üçün doğma yerlər idi.

1722-ci ildə I Pyotrun Qafqaz ekspedisiyası zamanı ona ünvanladığı bir məktubda özlərini "Ağvanlar" adlandırdılar. 1807-ci ildə Şəki xanı Cəfər Kuli Xanın (azərbaycanlı) rus olduğu Vartaşen və Nic erməniləri. verəcəkdi, rus çarı I Alexander-a bir məktub yazdı: 1824-cü il Şəki əyalətinin kameral təsvirinə əsasən Kərimli kəndində (indiki Oğuz şəhərində) 657 təsərrüfatda 3153 nəfər əhali yaşayırdı ki, onların da 1646 nəfərini kişilər, 1507 nəfərini isə qadınlar təşkil edirdi.[6]

7 fevral 1991-ci ildə Vartaşen şəhəri Oğuz şəhəri adlandırılmışdır.

ƏhalisiRedaktə

1 yanvar 2013-cü il tarixli məlumata əsasən əhalisi 6,891 nəfər olsada[7].2019-cu ilin məlumatına görə 7,400 nəfərdən artıq şəhərdə yaşayır.[8]

1819-cu il üçün Şəki vilayətinin təsviri Vartaşenin "Tatar" (Azərbaycan) kəndini göstərir.

Vartaşen məktəbinin keçmiş müdiri Mixail Bejanov "Qafqazın yerlərini və tayfalarını təsvir etmək üçün materiallar toplusu" kitabında Udinlərin Vartaşen və Nij kəndlərində yaşadıqlarını və bir çox "tatar" (yəni Azərbaycan) sözlərini özündə cəmləşdirən Dağ dilində danışdıqlarını qeyd edir.

1908-ci il üçün "Qafqaz təqvimi" nə görə kənddə 1090 erməni, 629 rus və 35 azərbaycanlı ("Tatarlar" mənbəyində) yaşayırdı.

1921-ci il Azərbaycan Kənd Təsərrüfatı Siyahıyaalmasına görə Vartaşendə 1262 nəfər yaşayırdı, Udilər üstünlük təşkil edən milliyyət idi.

Azərbaycanın 1999-cu il siyahıya alınmasına görə Oğuz bölgəsində 104 Udin yaşayırdı və 2009-cu ilədək 74 Udin qaldı.

İl Sayı
1921 1.262
1959 3.508
İl Sayı
1989 5.142
2009 6.891 [9]
İl Sayı
2019 7.400 [9]

İqtisadiyyatRedaktə

Şəhərdə xalçaçılıq inkişaf etmişdir, qida sənayesi müəssisələri, asfalt zavodu var. Tütün yetişdirən sovxoz.

CoğrafiyaRedaktə

Oğuz Şəkinin şərqində, şəhərin şərqdən və qərbdən sərhədləri olan Qafqaz silsiləsinin cənub yamacının ətəyində, demək olar ki, 594 m yüksəklikdə yerləşir; hamar bir düzənlik cənuba uzanır. Şəhərin şərq tərəfində, bir çox döngə düzəldən Eljigan çayı əsas silsilədən çıxır.

İdmanRedaktə

Şəhərdə bir döyüş sənəti məktəbi var - aikido.

Qardaşlaşmış şəhərlərRedaktə

İstinadlarRedaktə

  1. http://www.oguz-ih.gov.az/page/13.html
  2. Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi: 2013-cü ilin əvvəlinə iqtisadi və inzibati rayonlar, eləcə də şəhər yaşayış məntəqələri üzrə əhalinin cins bölgüsündə sayı (min nəfər)
  3. http://www.dqdk.gov.az/az/view/articles/333/multikultural-ve-tolerant-diyarimiz-oguz
  4. Azərbaycan Respublikası Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyi
  5. Azərbaycan Respublikası Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsi
  6. Z.Cavadova. Şimal-Qərbi Azərbaycanın əhali tarixi və tarixi demoqrafiyası (XIX əsrin əvvəlləri - 70-ci illəri) Bakı,2002, səh.51
  7. Azərbaycan Respublikasının Dövlət Statistika Komitəsi
  8. Əhali sayı
  9. 1 2 http://www.stat.gov.az
  10. Rajabova, Sara (24 dekabr 2013). "Azerbaijani hero Mikhailo commemorated in Slovenia". AzerNews.az. İstifadə tarixi: 19 sentyabr 2018.