Əsas menyunu aç

Python (proqramlaşdırma dili)

Python dili - müxtəlif paradiqmaları dəstəkləyən proqramlaşdırma dilidir, 1991-ci ildə Guido van Rossum tərəfindən yaradılmışdır. Python dilinin sintaksisi digər dillərə nisbətən aydın və anlaşıqlıdır.

Python tam dinamik tiplidiravtomatik yaddaş idarəetmə xüsusiyyətinə malikdir. Perl, Ruby, Scheme, Smalltalk, və Tcl dillərinə oxşarlıq göstərir.

Proqramlaşdırma fəlsəfəsiRedaktə

Python müxtəlif paradiqmaları dəstəkləyən proqramlaşdırma dilidir. Obyekt yönümlü proqramlaşdırma, struktur proqramlaşdırma, funksiyonal proqramlaşdırma bunlara misal ola bilər.

İstifadəsiRedaktə

Python script dili kimi veb və desktop mühitlərində geniş istifadə olunur. Böyük şirkətlər Google, Yahoo və s python dilindən geniş istifadə edirlər. Python böyük araşdırma mərkəzlərində də (məsələn: CERN kimi) geniş istifadə olunur və elmi hesablamalar üçün çoxlu kitabxanalara malikdir. Bunlara misal olaraq NumPy, SciPy və Matplotlibi göstərmək olar.

SintaksisiRedaktə

Pythonun sintaksisi öyrənmək üçün çox sadədir.

Salam DünyaRedaktə

Pythond 2.7-də klassik "Salam Dunya" proqramı:

print "Salam Dünya"

Python 3.x-da

print("Salam Dünya")

DəyişənlərRedaktə

C++ və ya Java kimi dillərdən fərqli olaraq dəyişənləri initializə etməyə gərək yoxdur. Dəyişənə qiymət vermək üçün sadəcə dəyişən adı, = işarəsi və dəyişən qiymətini yazmaq lazımdır. Məsələn, var adlı dəyişənə 56.89 qiymətinin verilməsi:

var = 56.89

KommentlərRedaktə

Pythonda kommentlər # işarəsi vasitəsi ilə yaradılır. Məsələn:

# bu kommentdir
# proqrama heç bir təsiri yoxdur

Pythonda birdən çox misralıq kommentlıri yoxdur.

BloklarRedaktə

C-yə bənzər dillərdən fərqli olaraq, Python-da bloklar intendasiya (tablar və ya boşluqlar) vasitəsi ilə qurulur. Məsələn, sadə if bloku:

if var == 5:
    var += 6
    print(var)

FunksiyalarRedaktə

Funksiyalar def vasitəsi ilə qurulur. Sintaksis belədir:

def funksiya_adı(arqumentlər):
    funksiya_bədəni

Məsələn, salam adlı funksiya bir argument götürür və Salam ad yazır:

def salam(ad):
    print("Salam", ad)

Funksiyaların çağırılması isə sadədir:

funksiya_adı(parametirlər)

salam funcsiyasının "İlham" parametri ilə çağırılması:

salam("İlham")
#Terminalda Salam İlham yazır

Obyekt yönlü proqramlaşdırmaRedaktə

Python əsas xüsusiyyətlərindən biri obyekt yönlü olmasıdır. Obyectlər klaslar vasitəsi ilə yaradılır. Polifomism və enkapsulyasiya digər dillərə nisbət daha sadədir. Belə ki, obyektləri poliformasiya edərkən hansı eləmentlərin köçürüləcəyini kontrol etmək olmur. Bundan başqa Pythonda obyekt elementləri yalnız iki halda olabilir: açıq və ya gizli. Bunun nəticəsi olaraq Pythonda obyektlərlə işləmək daha asandır.

TiplərRedaktə

Tip İzahı Misal
str Sətir tipi
'Sətir tipi', "Sətir tipi"
bytes Bitlər ardıcıllığı
b'ASCII bit'
list Sonradan dəyişə bilər, tərkibində müxtəlif tiplər ola bilər
[10,"Python", True]
tuple Sonradan dəyişdirilə bilmir, tərkibində müxtəlif tiplər ola bilər
(10,"Python", True)
dict Açar və dəyər cütlüyündən ibarət qrup
{'bir':1, 'on':10}
int tamam ədəd
45
float həqiqi ədəd
50.2345
complex Kompleks ədəd
5+4j
bool Doğru və ya Yanlış dəyərləri
True, False
set Sıralanmamış çoxluq, tərkibində duplikat ola bilməz
set([10,"Python", True])