Qişek, yaxud Qıçak (rus. Гайчак, qaz. Гижақ, гыджак) — qədim simli musiqi aləti [1]..

Qişek
Ghaychak.jpg
İran qişeyi
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

YayğınlığıRedaktə

Qişek İranın güneyində, Əfqanıstan, Türkmənistan, Özbəkistan, Tacikistan, Qazaxıstan, uyğur musiqisində yayılmışdır. Əfqanıstanda "sarında", Hindistanda isə "saragi" kimi tanınır.

NövləriRedaktə

İran qişeyiRedaktə

İran qişeyi quruluşca skripkanı xatırladır.[2]

Azərbaycan və Orta Asiya qişeyiRedaktə

Əfrasiyab Bədəlbəyli qişeyi "çanağı girdə, üzərinə adətən ipəkdən eşilmiş iki sim qoşulmuş qədim simli musiqi aləti" kimi təsvir edib [3].

Orta Asiya qişeyi quruluşca kamançaya bənzəyir[4]. Piyaləşəkilli rezonatora malik olub, dəri membranla örtülmüşdür və taxtadan dairəvi boynu vardır. Kaman – kamonça isə qövsşəklində əyilmiş çubuğa bağlanmış bir dəstə at tükündən ibarətdir. Alətin 3 və ya 4 simi olur. Daha qədim nümunələr iki simli olmuşdur. Simlər kvartalarla köklənir. Hal-hazırda gicak kvarta – kvinta köklü 4 simli alət olub, geniş diapazona – üç oktavaya yaxın diapazona malikdir.[5]

QaynaqlarRedaktə

Həmçinin baxRedaktə