Aşıq Musa

Aşıq Musa (1795-1840[1]. 1830-1912) — XIX əsr Azərbaycan aşıqlarındandır.[2]

AŞIQ MUSA
Mustafayev Musa Səfər oğlu
Doğum tarixi 1795 və ya 1830
Doğum yeri
Vəfat tarixi 1840 və ya 1912
Vəfat yeri
Dəfn yeri
Vətəndaşlığı
Fəaliyyəti şair
Vikimənbənin loqosu Aşıq Musa Vikimənbədə

HəyatıRedaktə

Aşıq Musa Səfər oğlu XIX əsr Azərbaycan aşıqlarındandır. Bəzi mənbələrdə Göyçənin Ağkilsə, bəzi mənbələrdə isə Qaraqoyunlu kəndində dünyaya gəldiyi güman olunur. Həyat və fəaliyyəti haqqında məlumat azdır. Saf məhəbbətin tərənnümünə aid şeirləri ilə yanaşı fırıldaqçı və yalançı din xadimlərini ifşa edən əsərlər də yazmışdır[1]. Şeirlərindən məlum olur ki, Aşıq Musa yaxşı təhsil görmüş, xüsusilə də divan şeriylə yaxından maraqlanmışdır. Əlimizə gəlib çatan az saylı şeirləri qoşma, gəraylı, müxəmməs və divan janrındadır. XIX əsrin digər aşıqları kimi Aşıq Musa da öz şeirlərində əsasən sosial məsələlərə, xalqın problemlərinə, insanların qarşılaşdıqları çətinliklərə, saz və sözün önəmi kimi məsələlərə toxunmuşdur. Şeirlərindən bəlli olur ki, o, sazlı-sözlü məclislərdə iştirak etmişdir. Onun Dağıstana, Rusiyaya, Gürcüstana, Orta AsiyayaTürkiyəyə səfərlərə çıxdığı da güman olunur.

YaradıcılığıRedaktə

Aşıq Musanın hələlik məlum olan tam yaradıcılığı Hüseyn İsmayılovun "Göyçə aşıqları və el şairləri" (I cild, Səda-2006, səh.442-468.) kitabında bütünlüklə çap olunmuşdur. Belə ki, kitabda Aşıq Musanın 2 gəraylısı, 10 qoşması, 2 təcnisi, 2 divanisi, 2 müxəmməsi və 6 deyişməsi olmaqla cəmi 24 şeiri çap olunub.

Aşıq Musanın 2013-cü ildə ayrıca olaraq "Elm və təhsil" nəşriyyatında Folklor İnstitutu tərəfindən 148 səhifədən ibarət "Əsərləri" adlı kitabı (tərtib edəni:İslam Ələsgər) çap olunmuşdur. Kitabda aşığın 50-dən artıq şeiri vardır. Bunların əksəri qoşma, 8-i gəraylı, 5-i divani, 4-ü təcnis və 4-ü müxəmməsdir.[3]

ŞəcərəsiRedaktə

  • Mustafa
    • Səfər
      • Musa

İstinadlarRedaktə

  1. 1 2 "Azərbaycan klassik ədəbiyyatında işlədilən adların və terminlərin şərhi". Tərtib edəni A.M.Babayev. Bakı: "Maarif", 1993, səh. 19-20.
  2. İslam Ələsgər. "Göyçə soraqlı aşıq". anl.az. 7 may 2014. İstifadə tarixi: 11 aprel 2016.
  3. Ələsgərov, İ. Göyçə soraqlı aşıq: [Aşıq Musanın yaradıcılığı haqqında] //Xalq cəbhəsi.- 2014.- 7 may.- S.14.

MənbəRedaktə

  • "Aşıqlar" (hazırlayan Hümmət Əlizadə), 2 cilddə, I c., Bakı, 1937. səh.194.
  • İslam Ələsgər, "Sazlı-sözlü Göyçə" Bakı, "Azərnəşr", 1999. səh. 14-15.
  • Hüseyn İsmayılov, "Göyçə aşıqları və el şairləri", I cild, Səda-2006, səh.442-468.
  • Tərlan Göyçəli. "Göyçə aşıq məktəbi". Bakı-1998. səh.59-62.
  • "Azərbaycan klassik ədəbiyyatında işlədilən adların və terminlərin şərhi". (Tərtib edəni A.M.Babayev). Bakı: "Maarif", 1993, səh. 19-20.

Həmçinin baxRedaktə