Əsas menyunu aç

Lui Paster (fr. Louis Pasteur; 27 dekabr 1822 - 28 sentyabr 1895 ) - fransız bioloq, kimyaçı, əczaçı, müasir mikrobiologiyaimmunologiyanın banisi. O quduzluğa qarşı vaksin kəşf etmiş və bakteriyaların bu xəstəliyi necə meydana gətirdiyinin izahını vermişdir.Hətta Parisdə , 1888 - ci ildə inşa edilmiş Paster instutu onun adını Lui Paster cansız materiyadan canlıların yaranmasının (abiogenez) mümkünlüyünü tədqiq etmişdir. 1861-ci ildə çox sadə vasitələrlə apardığı təcrübədə sübut etdi ki, abiogenez fərziyyəsi deyil, biogenez qanunu (canlı canlıdan ortaya çıxır) elmi təsdiqini tapır. O deyirdi:

Lui Paster
ing. Louis Pasteur[1]
Louis Pasteur, foto av Paul Nadar.jpg
Doğum tarixi 27 dekabr 1822(1822-12-27)
Doğum yeri Dol, Yura, Fransa
Vəfat tarixi 28 sentyabr 1895 (72 yaşında)
Vəfat yeri Marn-la-Koket, O-de-Sen, Fransa
Vəfat səbəbi ürək tutması[d][1]
Dəfn yeri
Vətəndaşlığı
Elm sahəsi kimya[1]Mikrobiologiya[1]
Elmi dərəcəsi , fəxri dərəcə[d]
İş yeri
Təhsili
Elmi rəhbəri Antuan Jerom Balar[1]
Üzvlüyü London Kral Cəmiyyəti[1], Fransa Akademiyası[1], Dei Linçei Akademiyası[1], ABŞ Milli Elmlər Akademiyası[2][1], Peterburq Elmlər Akademiyası[1], İsveç Kral Elmlər Akademiyası[1], Macarıstan Elmlər Akademiyası[1], Fransa Elmlər Akademiyası[d][1], Amerika İncəsənət və Elmlər Akademiyası[d][1], Rusiya Elmlər Akademiyası[1], Serbiya Elmlər və İncəsənət Akademiyası[d][1]
Mükafatları I dərəcəli Məcidiyə ordeni I dərəcəli Müqəddəs Anna ordeni "Fəxri Legion" ordeninin Zabit dərəcəsi
İmza
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

“Ən adi təcrübənin vurduğu öldürücü zərbədən sonra öz-özünə yaranma nəzəriyyəsi heç vaxt duruş gətirə bilməyəcək... Öz valideynlərinin iştirakı olmadan mikroskopik canlıların dünyaya gəlməsini təsdiq etmək üçün hal-hazırda əlimizdə heç bir əsasımız yoxdur. Bunu mümkün hesab edənlər isə öz xəyallarının və qaçılmaz səhvlərlə nəticələnmiş yanlış təcrübələrin qurbanına çevriliblər”.[3].

HəyatıRedaktə

Atası adı Jan Jozef Paster pərən-pərən salınmış Napoleon ordusunun keçmiş çavuşu idi. Lui iki illik məktəbi bitirdikdən sonra Kulj Arboa məktəbinə keçdi. 1843-cü ildə ali məktəbə qəbul olundu, təhsilini başa vurduqdan sonra 26 yaşında Strasburq Universitetində kimya mütəxəssisliyini öyrəndi. Paster Strasburq Universitetinin rəisinin qızı ilə 1849-cu ildə evləndi. Bu ailədən əvvəlcə 3 qız övladı dünyaya gəldi və o qızlar yetkinlik yaşına çatmadan öldülər. Paster və həyat yoldaşının daha sonra biri qız, biri oğlan olmaqla 2 övladı da dünyaya gəldi

Elmi fəaliyyətiRedaktə

Paster işıq ilə bağlı işlərə maraq göstərmişdir. Fermentasiya prosesi də onu çox maraqlandırırdı və bu sahədə önəmli kəşflər etmişdir. Fermentasiya bakterial fəaliyyətlərin nəticəsi olduğunu və öz-özünə yaranma nəzəriyyəsini rədd etdi.

Lui Paster 72 yaşında insultiflic nəticəsində vəfat etmişdir. Onun məqbərəsi Paster İnstitutunun yeraltı qatındadır.

MənbəRedaktə

  • Əli Hüseynov, Məcnun Babayev. "Məşhur biologiya alimləri", Bakı, "Maarif", 2002. səh.44

İstinadlarRedaktə

Xarici keçidlərRedaktə

Vikianbarda Lui Paster ilə əlaqəli mediafayllar var.