UEFA Çempionlar Liqası

UEFA Çempionlar Liqası - Avropanın öz ölkə çempionatlarında müvəffəqiyyət qazanan klubların mübarizə apardığı ən məşhur futbol turniridir. Turnirin adı 1992-ci ilə qədər Çempion Klublar Kuboku olmuşdur. 1992-1993-cü il mövsümündən etibarən turnir UEFA Çempionlar Liqası adlanır. Turnirin ilk oyunları 1955-1956-cı il mövsümündə keçirilmişdir. Qaydalara uyğun olaraq pley-off mərhələsini keçən və qrup yarışlarına birbaşa düşən komandalar qruplara bölünür. 1997-ci ildən etibarən klub reytinqləri yüksək olan ölkələrin çempionları ilə yanaşı 2-ci, 3-cü, bəzən isə 4-cü yeri tutmuş komandaları da turnirə birbaşa vəsiqə qazanır və ya pley-off mərhələsində oynamaq hüququ əldə edir. Hər komanda rəqib klub ilə 2 oyun keçirir (evdə və səfərdə). Qrupda müvəffəqiyyət qazanan komandalar öz aralarında 1/8, 1/4 və 1/2 oyunları keçirir (yenə də həm evdə, həm də səfərdə olmaqla 2 oyun). Final oyunu isə 1 dəfə olur (əvvəlcədən müəyyənləşdirilmiş meydançada).

UEFA Çempionlar Liqası
UEFA Champions League.png
Açılış ili 1955
Region UEFA(Avropa)
Komandaların sayı 32 (qrup mərhələsi)
78 və ya 79(toplam)
Son çempion Flag of Spain.svg Real Madrid
Ən uğurlu klub Flag of Spain.svg Real Madrid

UEFA Çempionlar Liqası Azərbaycanda 2000-2009-cu illər arasında ANS-də yayınlanırdı. 2009-cu ildən 2012-ci ilədək Lider TV-də yayımlandı. İndi isə AzTV/İdman Azərbaycan kanallarında yayımlanır.

Mündəricat

MükafatlarRedaktə

Kubok və medallarRedaktə

Hər il qalib komandaya Avropa Çempionlar kuboku təqdim edilir. Kuboku 3 il ardıcıl və ya ümumilikdə beş dəfə qazanan komanda, kubokun dəqiq kopyasını saxlamaq hüququ əldə edir (orijinal kubok həmişə UEFA-da qalır). Bu vaxta kimi bu hüququ Real Madrid, Ayaks, Bayern Münhen, Milan, Liverpul və Barselona əldə edib. Hazırki kubok gümüşdən hazırlanmışdır, hündürlüyü 74 sm, kütləsi 11 kq-dır. Bu kubok 1966-ci ildə Bern zərgəri olan Jorq Stadelman tərəfindən hazırlanmışdır. 2012-2013-cü ildən etibarən Çempionlar Liqasının qabili olmuş komandaya 40 qızıl medal, finalda məğlub olmuş komandaya isə 40 gümüş medal təqdim edilir.

Pul mükafatlarıRedaktə

2015-16-ci ildən etibarən UEFA tərəfindən pley-off mərhələsində qalib gələn komandaya 2 milyon, məğlub olan komandaya isə 3 milyon avro mükafat təyin edilmişdir. Qrup mərhələsinə çıxış 12 milyon avro, qrup mərhələsində qazanılmış hər bir qələbəyə görə 1.5 milyon, heç-heçəyə görə isə 500 000 avro pul mükafatı mövcuddur. Bundan əlavə, qrup mərhələsini adlamış komandaya 5.5 milyon, 1/4 finala çıxmış komandaya 6 milyon, yarımfinala çıxmış komandaya 7 milyon, finala çıxmış komandaya 10.5 milyon, qalib olmuş komandaya isə 15 milyon avro pul mükafatı təqdim edilir.

  • Birinci təsnifat mərhələsi: €200,000
  • İkinci təsnifat mərhələsi: €300,000
  • Üçüncü təsnifat mərhələsi: €400,000
  • Pley-offda məğlub olma: €3,000,000
  • Pley-offda qalib olma: €2,000,000
  • Qrup mərhələsinə çıxış: €12,000,000
  • qrup mərhələsində qazanılmış qələbə: €1,500,000
  • qrup mərhələsində əldə edilmiş heç-heçə: €500,000
  • 1/8 final: €5,500,000
  • 1/4 final: €6,000,000
  • 1/2 final: €7,000,000
  • Finalda məğlub olma: €10,500,000
  • Finalda qələbə: €15,000,000
 
     Qrup yarışlarında öz klubları ilə təmsil olunmuş UEFA üzvü ölkələr      Qrup yarışlarında heç bir klubu ilə təmsil olunmamış UEFA üzvü ölkələr      UEFA üzvü olmayan ölkələr

Turnirin statistikasıRedaktə

Ən çox qalib gələn klublar

Klub Qalib Finalçı Qələb gəldiyi illər 2-ci yer tutduğu illər
  Real Madrid 12 3 1956, 1957, 1958, 1959, 1960, 1966, 1998, 2000, 2002, 2014, 2016, 2017 1962, 1964, 1981
  Milan 7 4 1963, 1969, 1989, 1990, 1994, 2003, 2007 1958, 1993, 1995,2005
  Bayern Münhen 5 5 1974, 1975, 1976, 2001, 2013 1982, 1987, 1999,2010, 2012
  Barselona 5 3 1992, 2006, 2009, 2011, 2015 1961, 1986, 1994
  Liverpul 5 2 1977, 1978, 1981, 1984, 2005 1985, 2007
  Ayaks 4 2 1971, 1972, 1973, 1995 1969, 1996
  Inter Milan 3 2 1964, 1965, 2010 1967, 1972
  Mançester Yunayted 3 2 1968, 1999, 2008 2009, 2011
  Yuventus 2 7 1985, 1996 1973, 1983, 1997,1998, 2003, 2015, 2017
  Benfika 2 5 1961, 1962 1963, 1965, 1968,1988, 1990
  Nottingem Forest 2 0 1979, 1980 -
  Porto 2 0 1987, 2004 -
  Seltik 1 1 1967 1970
  Hamburq 1 1 1983 1980
  Styaua Buxarest 1 1 1986 1989
  Olimpik Marsel 1 1 1993 1991
  Dortmund 1 1 1997 2013
  Çelsi 1 1 2012 2008
  Feyenoord 1 0 1970 -
  Aston Villa FK 1 0 1982 -
  PSV Eyndhoven 1 0 1988 -
  Srvena Zvezda Belqrad 1 0 1991 -
  Reyms 0 2 - 1956, 1959
  Atletiko Madrid 0 2 - 1974, 2014
  Valensia 0 2 - 2000, 2001
  Fiorentina 0 1 - 1957
  Ayntraxt Frankfurt 0 1 - 1960
  Partizan Belqrad 0 1 - 1966
  Panatinaykos 0 1 - 1971
  Lids Yunayted 0 1 - 1975
  Seint Etyen 0 1 - 1976
  Borussiya Münhenqlaudbax 0 1 - 1977
  Brügge 0 1 - 1978
  Malmö FF 0 1 - 1979
  Roma 0 1 - 1984
  Sampdoriya 0 1 - 1992
  Bayer Leverkuzen 0 1 - 2002
  AS Monako 0 1 - 2004
  Arsenal 0 1 - 2006

Ən böyük hesablı qələbələr:

  Real Madrid -  Malmö - 8:0 Ən çox qol vuran futbolçular:

Oyunçu Ölkə Qol sayı Oyun sayı Əmsal İllər Klub
1 Lionel Messi Argentina 77 98 0.79 2005- Barselona
2 Kristiano Ronaldo Portuqaliya 77 115 0.67 2003- Mançester Yunayted, Real Madrid
3 Raul İspaniya 71 142 0.5 1995-2011 Real Madrid, Şalke 04
4 Ruud van Nistelroy Niderland 56 73 0.77 1998-2009 PSV, Mançester Yunayted, Real Madrid
5 Tyerri Anri Fransa 50 112 0.45 1997-2010 AS Monako, Arsenal, Barselona
6 Alfredo Di Stefano İtaliya 49 58 0.84 1955-1964 Real Madrid
7 Andrey Şevçenko Ukrayna 48 100 0.48 1994-2015 Dinamo Kiyev, Milan, Çelsi
8 Eysebio Portuqaliya 46 65 0.71 1961-1974 Benfika
9 Filippo İnzagi İtaliya 46 81 0.57 1997-2012 Yuventus, Milan
10 Didye Drogba Kot-d’İvuar 44 91 0.48 2013- Marsel, Çelsi, Qalatasaray FK

Ən çox oyun keçirən futbolçular

Oyunçu Ölkə Oyun sayı Qollar Qol əmsalı Avropada debütü Klub
1 Xavi Hernandez İspaniya 150 12 0.08 1998 Barselona
2 İker Kassilyas İspaniya 150 0 0.00 1999 Real Madrid
3 Raul Qonzales İspaniya 142 71 0.50 1995 Real Madrid, Şalke 04
4 Rayan Giqz Uels 141 29 0.20 1993 Mançester Yunayted
5 Klarenz Sedolf Niderland 125 12 0.09 1992 Ayaks, Real Madrid, Milan, İnter Milan
6 Pol Skoulz İngiltərə 124 25 0.20 1994 Mançester Yunayted
7 Roberto Karlos Braziliya 120 17 0.14 1996 İnter Milan, Real Madrid, Fənərbaxça
8 Kristiano Ronaldo Portuqaliya 115 77 0.67 2003 Mançester Yunayted, Real Madrid
9 Karles Puyol İspaniya 115 2 0.17 1999 Barselona
10 Tyerri Anri Fransa 112 51 0.45 1993 As Monako, Barselona, Arsenal

Ən tez qol vuran futbolçu:

1 mövsümdə ən çox qol vuran futbolçu:

1 oyunda 4 qol vuran futbolçular:

Ən sürətli het-trik:

Mayk Nyuell (“Bləkbörn”) – 6 dekabr 1995-ci ildə “Rusenborq”la oyunda 9 dəqiqəyə 3 qol vurub.

Qol vuran ən gənc futbolçu:

Peter Ofirikuaye – 17 yaş 195 günlükdə 1 oktyabr 1997-cü ildə “Rusenborq” – Olimpiakos oyununda fərqlənib.

3 fərqli klubda 4 kubok qazanan futbolçu:

Klarens Zeedorf 1995-ci ildə “Ayaks”da, 1998-ci ildə "Real"da, 2003-cü və 2007-ci illərdə “Milan”da

Kuboku qazanan ən cavan və ən qoca məşqçilər:

Ən gənc məşqçi - Xose Villalonqa 1956-cı ildə, 36 yaş 185 günlüyündə Madrid "Real"ına kubok qazandırıb.

Ən qoca məşqçi – Raymond Qotals 1993-cü ilində, 71 yaş 232 günlüyündə “Marsel”ə kubok qazandırıb.

Uzatma dəqiqələri oynanılan finallar:

  • 53 finalın 14-də uzatma dəqiqələri oynanılıb. Bunlardan 9-da isə oyunsonrası penaltilər seriyasına müraciət olunub.

Ardıcıl iki oyunda het-trik:

  • Luis Ardiano (Şaxtyor Donetsk) 2014/15-ci il mövsümündə BATE Borisov komandasına qarşı.

Həmçinin baxRedaktə