Ulduz Texniki Universiteti

İstanbulda yerləşən dövlət universiteti

Ulduz Texniki Universiteti (türk. Yıldız Teknik Üniversitesi) — İstanbul, Türkiyədə yer alan, 1911-ci ildə Kondüktör Mekteb-i Âlîsi adı altında qurulmuş dövlət universiteti.[2]

Ulduz Texniki Universiteti
YTÜ
Yıldız Teknik Üniversitesi
Yıldız Technical University Logo.png
Ytu 06.jpg
Şüar Ulduzlarla Bir Əsrə Atılan İmza
(Yıldızlarla Bir Asra Atılan İmza)
Əsası qoyulub 1911 (Kondüktör Mekteb-i Âlisi)
1982 (Ulduz Universiteti)
1992 (Ulduz Texniki Universiteti)
Tip Dövlət universiteti
Rektor Bahri Şahin
Tələbə sayı 34.289
Bakalavr sayı 25.063
Magistrant sayı 7.037
Doktor sayı 2.189
Professor sayı 256
Müəllim sayı 1.736
Ölkə
Ünvan İstanbul, Beşiktaş, Yıldız 34349
Metro Istanbul Line Symbol M1A.png Davudpaşa—YTÜ
Universitet şəhərciyi Ayazağa Kampusu
Yıldız Teknik Üniversitesi
Commons-logo.svg Vikianbarda əlaqəli mediafayllar

Ulduz Texniki Universiteti, Kondüktör Mekteb-i Alisi adı altında "Elm İşçisinin" tələblərini ödəmək üçün Parisdəki "Ecol De Dirijor" tədris planı əsasında 1911-ci ildə quruldu. Zamanla böyüyən və inkişaf edən ali məktəbin, bu gün İstanbulun mədəniyyət və iş mərkəzlərindən biri olan Beşiktaşda 3 kampusu var. Yıldız və Davutpaşa kampuslarında isə Osmanlı dövründən qalan binalarda təhsil davam etdirilir.[3]

Ulduz Texniki Universiteti bu gün akademik fəaliyyətlərini 25.000-dən çox bakalavr, 9.000-dən çox magistr və 1.700-ə yaxın akademik heyətlə davam etdirir. Universitetin 10 fakültə, 2 institut və 3 kollec var. Türkiyədəki bir çox universitetdən fərqli olaraq quruluşunda elektrik, tikinti, kimya-metallurgiya və mexanizm olmaqla 4 fakültəyə ayrılmışdır. 2012 may tarixində Yıldız Texniki Universiteti Türkiyənin ilk tam əhatəli ISO 9001 sertfikatlı universiteti olmuşdur.[4]

TarixçəRedaktə

Universitet indiki vəziyyətinə çatana qədər müxtəlif mərhələlərdən keçmişdir:

Kondüktör Mekteb-i AlisiRedaktə

Şəhərin nafiya idarələrinin "elmi işçilərinin" tələblərini qarşılamaq üçün 1911-ci ildə "Ecol de Conducteur" proqramına əsaslanan Parisdə "Ecol de Conducteur" tədris planı altında bir məktəb quruldu və məktəbə qəbul 22 avqust 1911-ci ildə başladı.

Nafia Fənn MəktəbiRedaktə

1922-ci ildə məktəbin adı Nafia Fənn Məktəbinə çevrildi, təhsil müddəti 1926-cı ildə 2,5 il, 1931-ci ildə 3 ilə artırıldı.

İstanbul Texniki MəktəbiRedaktə

Türkiyədə abadlıq işlərinin və texniki xidmətlərin artması səbəbiylə elm işçilər ilə yüksək mühəndislər arasında ibarət olan boşluğu doldurmaq məqsədiylə 19 dekabr 1936 tarixində yayımlanan və 1 iyun 1937 tarixində qüvvəyə girən 3074 saylı Qanun ilə Nafia Fen Mektebi ləğv edilərək, yerində Texniki Məktəb quruldu. 2 illik elmi işçi və 4 illik mühəndislik şöbəsi olan məktəb bu gün də istifadəyə verilən binalara ayrılmışdır.

İlk quruluşda tələbələrə elm və mühəndislik təhsili verən inşaat və maşınqayırma fakültələri var idi, 19421943-cü illərdən mühəndislik bölümündə elektrik və memarlıq fakültələri açılmışdır. 26 sentyabr 1941-ci ildə nəşr olunan qanunnaməyə əsasən universitet Nafia Vəkalətindən ayrılaraq Maarif Vəkalətinə aid olmuşdur.

Milli Təhsil Nazirliyinin 7 iyun 1949-cu il tarixli qərarı ilə xəritə və kadastr mühəndisliyi fakültələri açılmış və Türkiyədə bu qolda mühəndis yetişdirən ilk quruluş olaraq 1949-1950-ci ildə təhsilə başlamışdır. 1951-1952 tədris ilində texniki şöbəsi bağlandı.

1959-1960-cı tədris ilində İstanbul Texniki Liseyində ixtisas şöbəsi açıldı və bir il təhsil aldıqdan sonra usta mühəndis və usta memar adı verməyə başladı.

İstanbul Dövlət Mühəndislik ve Memarlıq AkademiyasıRedaktə

3 iyun 1969-cu ildə nəşr olunan Dövlət Mühəndislik və Memarlıq Akademiyaları Qanununa əsasən, muxtariyyəti olan yüksək səviyyəli bir təhsil və tədqiqat müəssisəsi olaraq quruldu. 1971-ci ildə 1472 nömrəli qanunla özəl kolleclər bağlandı və mühəndisliklə əlaqəli olanlar İstanbul Dövlət Mühəndislik və Memarlıq Akademiyasına bağlandı.

Ulduz UniversitetiRedaktə

İstanbul Dövlət Mühəndislik və Memarlıq Akademiyasının adı sonardan dəyişdirələrdi. Yeni qurulan universitet Elm-Ədəbiyyat, Mühəndislik, Fənn bilimləri, İctimai Elmlər və Xarici Dillər, Atatürkün İnqilab Tarixi və Prinsipləri, Türk dili, Bədən Tərbiyəsi və Təsviri Sənət fakültələrindən ibarət olmuşdur.

Ulduz Texniki UniversitetiRedaktə

3 iyul 1992-ci il tarixli 3837 nömrəli qanunla universitetin adı Ulduz Texniki Universiteti olaraq dəyişdirildi: Mühəndislik, Elektrik Elektronikası, İnşaat, Maşın və Kimya-Metallurgiya fakültəsi dörd fakültəyə bölünmüş, İqtisadiyyat və İdarəetmə Elmləri Fakültəsi yaradıldı. Bu gün universitet 10 fakültə, 2 institut, 1 peşə məktəbi, 1 xarici dillər məktəbi və 22.000-dən çox tələbə ilə təhsilini davam etdirir.

Akademik fakültələrRedaktə

 
Ulduz Texniki Universitetin Beşiktaş kampusunun A bloku
 
Ulduz Texniki Universitetin Beşiktaşdaki əsas kampusu
 
Ulduz Texniki Universitetin Çuxursaray kampusu
 
Ulduz Texniki Universitetin Beşiktaş kampusunun A bloku
 
Ulduz Texniki Universiteti Memarlıq kampusunun qarşısı
 
Ulduz Texniki Universiteti Memarlıq kampusu
 
Ulduz Texniki Universitetinin girişi

Elektrik-Elektronika fakültəsiRedaktə

Ulduz Texniki Universiteti Mühəndislik fakültəsi, Ulduz Texniki Universiteti Elektrik və Elektron fakültəsi adı altında Elektrik Mühəndisliyi, Elektronika və Rabitə Mühəndisliyi və Kompüter Elmləri və Mühəndislik bölmələrinin bir araya gəlməsi nəticəsində meydana gəlmişdir. 2011-ci ildən etibarən universitetin Davutpaşa Kampusundakı fakültələri bunlardır:

  • Kompüter mühəndisliyi bölümü
  • Elektrik mühəndisliyi bölümü
  • Elektronika və xəbərləşmə bölümü
  • İdarəetmə və avtomatlaşdırma bölümü

Fənn-Ədəbiyyat fakültəsiRedaktə

Səkkiz bölümdən ibarət olan fakültənin ilk quruluşundan bəri tədris olunan fakültələri Fizika, Kimya və Riyaziyyat bölümləri olmuşdur. Davutpaşa Kampusundakı tarixi binasında fəaliyyət göstərən bölüm fakültələri bunlardır:

  • Qərb dilləri və Ədəbiyyatı bölümü
  • Molekular Biologiya və Genetika bölümü
  • Fizika bölümü
  • Statistika bölümü
  • Kimya bölümü
  • Riyaziyyat bölümü
  • Türk dili və Ədəbiyyatı bölümü
  • Fəlsəfə bölümü
  • Sosiologiya bölümü
  • Tarix bölümü

Mexanika fakültəsiRedaktə

Mexanika fakültəsi 1992-ci ildə Mühəndislik fakültəsini tərk etdi. Maşınqayırma bölümü 1993-cü ildə quruldu və 1938-1939 illərdə Sənaye Mühəndisliyi bölümü, 1982-ci ildə Gəmi təmiri və Gəmi Maşın mühəndisliyi bölümləri açıldı. 2009-cu ildən etibarən Gəmi Təmiri və Gəmi Maşın Mühəndisliyi bölümləri Mexanika Mühəndisliyi Fakültəsindən ayrıldı. Fakültənin şöbələri aşağıdakılardır:

  • Mexanika mühəndisliyi bölümü
  • Mexanika bölümü
  • Mexantronika bölümü
  • Sənaye mühəndisliyi bölümü

Gəmi İnşaatı və Dənizçilik fakültəsiRedaktə

Gəmi İnşaatı və Dənizçilik Fakültəsinin mənşəyi, 1967-ci ildə İstanbul Texniki Məktəbi daxilində Mexanika Bölümü nəzdində qurulmuş Gəmi seçimi bölməsinə əsaslanır. 1982-ci ildə akademiya, Ulduz Universitetinə çevrildikdən sonra qurulan Mühəndislik Fakültəsi Gəmi İnşaat Mühəndisliyi Bölümü olaraq quruldu. Mexanika Mühəndisliyi Fakültəsi daxilində 2008-ci ildə qurulan Gəmi Maşın İdarəetmə Mühəndisliyi ilə yanaşı 2009-cu ildə Mexanika Mühəndisliyi Fakültəsini Gəmi İnşaat və Dənizçilik fakültəsi olaraq tərk edən fakültənin bölmələri aşağıdakılardır:

  • Gəmi İnşaatı və Gəmi Mexanizm Mühəndisliyi bölümü
  • Gəmi Mexanizmi Müəssisəsi bölümü

Memarlıq fakültəsiRedaktə

1942-ci ildə İstanbul Texniki Məktəbinin tərkibində qurulan Memarlıq Fakültəsi, Magistr Memarlığı və Şəhər və Bölgə Planlaşdırma bölümləri, 11 ixtisas proqramı, 80 akademik, 5 müəllim, 43 elmi işçi, 1300-dən çox bakalavr, 350-dən çox magistr, 150-dən çox doktorant tələbəsi və 10.000-dən çox məzunu ilə davam etdirir. 1880-ci illərdə inşa edilən fakültənin Ulduz kampusunun tarixi binasında fəaliyyət göstərən fakültəyə bağlı bölümlər bunlardır:

  • Memarlıq bölümü
  • Şəhər və Bölgə Planlaşdırma bölümü

İqtisadi və İdarəetmə fakültəsiRedaktə

İqtisadiyyat və İdarəetmə fakültəsi 1992-ci ildə Ulduz Kampusuna bağlı Çuxursaray binasında fəaliyyətə başladı. Fakültə 1993-cü ildə yaradılan İqtisadiyyat kafedrası ilə fəaliyyətə başladı. İdarəetmə Bölümü 1996-cı ildə, 1999-cu ildə Siyasi Elm və Beynəlxalq Münasibətlər bölümü quruldu. Fakültə 2000-ci ildən 2015-ci ilə qədər Ulduz Sarayının bir hissəsi olan Yavərlər şöbəsində xidmət etmişdir. Fakültə binasında, 1925-1936-cı illərdə xidmət edən və 1936-cı ildə Atatürkün tələbi ilə Ankaraya köçən Ankara Universiteti Siyasi Elmlər Fakültəsi (Mekteb-i Mülkiye) də qəbul edildi. Fakültə, 2016-cı ildə yeni binasına köçmüşdür. Fakültənin şöbələri aşağıdakılardır:

  • İqtisad bölümü
  • İdarəetmə bölümü
  • Siyasi bilimlər bölümü
  • Beynəlxalq münasibətlər bölümü

Kimya-Metallurgiya fakültəsiRedaktə

2000-ci ildə yeni bölümlər əlavə edilmiş Kimya-Metallurgiya fakültəsinin də tarixi qədimdir. Davutpaşa kampusunda yer alan bölümlər aşağıdakılardır:

  • Biomühəndislik bölümü
  • Kimya Mühəndisliyi bölümü
  • Riyaziyyat Mühəndisliyi bölümü
  • Metallurgiya bölümü
  • Qida Mühəndisliyi bölümü

İstinadlarRedaktə

  1. Directory of Open Access Journals — 2003.
  2. "YTÜ - Tarihçe". web.archive.org. 12 mart 2016. İstifadə tarixi: 4 mart 2020.
  3. "YTÜ - İletişim". Yıldız Teknik Üniversitesi Eğitim. İstifadə tarixi: 4 mart 2020.
  4. "YTÜ - Kalite". Yıldız Teknik Üniversitesi. İstifadə tarixi: 4 mart 2020.

Həmçinin baxRedaktə