Əhəmənilər dövləti

Əhəmənilər İmperiyası[1] — e.ə. VI əsrin ortalarından 330-cu ilədək Yaxın və Orta Şərqin bir çox ölkəsini hakimiyyəti altında birləşdirən qədim İran dövləti.

Hakhâmaneshiyân
Əhəmənilər İmperiyası
E.ə. 550E.ə. 330
Gerbi
Gerbi
Əhəmənilər İmperiyasının sahib olduğu ən geniş sərhədlər
Əhəmənilər İmperiyasının sahib olduğu ən geniş sərhədlər
Statusuİmperiya
PaytaxtıBabil
Ən böyük şəhəriHəmədan, Persepolis, Pasarqad, Suz
Rəsmi dilləriQədim fars
Dini
Zərdüştilik, Babil dini
İdarəetmə formasıMonarxiya
SülaləƏhəmənilər
Tarixi 
• Yaranması
E.ə. 550
• Süqutu
E.ə. 330
Ərazisi
• Ümumi
8.000.000 km²
Əhalisi
• Təxmini
50 000 000 nəfər
ValyutasıDaricSiglos
Sələfi
Xələfi
Midiya
Makedoniya çarlığı
İndi tərkibindəİran İran

Azərbaycan Azərbaycan
Gürcüstan Gürcüstan
Ermənistan Ermənistan
Rusiya Rusiya
Ukrayna Ukrayna
Rumıniya Rumıniya
Bolqarıstan Bolqarıstan
Yunanıstan Yunanıstan
Türkiyə Türkiyə
Kipr Kipr
Şimali Kipr Türk Respublikası Şimali Kipr Türk Respublikası
Suriya Suriya
İraq İraq
Liviya Liviya
Misir Misir
Sudan Sudan
İsrail İsrail
Fələstin Fələstin
İordaniya İordaniya
Səudiyyə Ərəbistanı Səudiyyə Ərəbistanı
Livan Livan
BƏƏ BƏƏ
Oman Oman
Pakistan Pakistan
Əfqanıstan Əfqanıstan
ÇXR ÇXR
Qırğızıstan Qırğızıstan
Qazaxıstan Qazaxıstan
Özbəkistan Özbəkistan
Tacikistan Tacikistan

Türkmənistan Türkmənistan

E.ə. 550-ci ildə sonuncu Midiya hökmdarı Astiaq üzərində qələbə çalmış İran şahı tərəfindən yaradılmışdır.

Əhəmənilər (Haxamanişilər) qədim İran hökmdarları sülaləsi idi. Nümayəndələri: II Böyük Kir, II Kambiz, I Dara, I Kserks, I Artakserks, II Kserks, Soqdian və ya Sekudian, II Dara, III Artakserks, Arses, III Dara. Makedoniyalı İsgəndər Əhəmənilər sülaləsinə son qoymuşdur.

TarixRedaktə

E.ə 558-ci ildə İran tayfaları ittifaqına başçılıq etmişdir. Bu ittifaqın başçılığı altında e.ə 553-cü ildə dövlətinə qarşı üsyan baş verdi. Üsyanın mərkəzi Parsua (Fars) vilayəti idi. Midiya hökmdarı Astiaq Parsuadakı qiyamın qarşısını ala bilmədi. Nəticədə e.ə 553-550-ci illərdə Midiya-Əhəməni müharibəsi baş verdi. Bəzi Midiya əyanları II Kirin ətrafına yığıldı. Beləliklə, Midiya süqut etdi. Torpaqlarında Əhəməni dövləti yarandı.

İstinadlarRedaktə

  1. "Əhəmənilər dövləti". Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасы[10 ҹилддə]. IV ҹилд: Елдəҝəз – Итабира. Б.: Азәрбајҹан Совет Енсиклопедијасынын Баш Редаксиjасы. Баш редактор: Ҹ.Б.Гулијев. 1980. сəh. 253. (#invisible_char)

Xarici keçidlərRedaktə

Həmçinin baxRedaktə